Czy statyny działają hipotensyjnie? Dane z badania PHYLLIS

Giuseppe Mancia i wsp – Statins, antihypertensive treatment, and blood pressure control in clinic and over 24 hours: evidence from PHYLLIS randomised double blind trial LINK: BMJ 2010;340:c1197 (dostępny pełen tekst)

Co do tego, że statyny zmniejszają ryzyko sercowo-naczyniowe nie ma już żadnych wątpliwości. Uważa się, że odpowiada za to w pierwszej kolejności zmniejszenie stężenia cholesterolu, szczególnie jego frakcji LDL. Wiele pisze się też  o plejotropowym działaniu statyn (np. przeciwzapalnym, antyproliferacyjnym), choć nadal brak danych o rzeczywistym znaczeniu klinicznym tego mechanizmu. Wymienia się również trzeci mechanizm redukcji ryzyka , być może wtórny do działania plejotropowego, a mianowicie hipotensyjne działanie statyn.

Autorzy badania PHYLLIS (Plaque Hypertension Lipid-Lowering Italian Study) postanowili rozstrzygnąć, czy hipotensyjne działanie statyn będzie możliwe do zaobserwowania w warunkach klinicznych. Badanie wykonano w 13 włoskich ośrodkach, randomizując 508 pacjentów z łagodnym nadciśnieniem tętniczym do dwóch grup. W jednej z nich chorzy leczeni byli hipotensyjnie hydrochlorotiazydem lub fosinoprilem, w drugiej otrzymywali dodatkowo prawastatynę w dawce 40 mg. W trakcie obserwacji wynoszącej średnio 2,6 roku u pacjentów monitorowano ciśnienie tętnicze zarówno podczas wizyt ambulatoryjnych, jak też za pomocą 24-godznnych ambulatoryjnych pomiarów ciśnienia.

W obu grupach zaobserwowano obniżenie się ciśnienia tętniczego krwi. W grupie otrzymującej prawastatynę obniżyło się oczywiście stężenie cholesterolu pacjentów, ale spadek ciśnienia tętniczego był nieco mniejszy (o 1,9 mmHg, 95% przedział ufności -0.6 do 4.3 mm Hg)  niż w grupie otrzymującej placebo. Warto jednak podkreślić, że u prawie 90% pacjentów monoterapia hydrochlorotiazydem lub fosinoprilem zapewniała wystarczającą kontrolę ciśnienia, nie byli to więc chorzy ze szczególnie wysokim wyjściowym ciśnieniem tętniczym (wartości wyjściowe rzędu 136/84 mm Hg w 24-godzinnych pomiarach holterowskich). W takiej grupie można oczekiwać trudności z wykazaniem istotnych różnic w wyniku leczenia, zwłaszcza jeśli oczekujemy, że wpływ leczenia nie będzie szczególnie duży.

Podsumowując uzyskane wyniki autorzy stwierdzili, że prawastatyna dodana do skutecznego leczenia hipotensyjnego u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym nie wykazuje dodatkowego działania hipotensyjnego.

Opracowane na podstawie: BMJ / 25 marca 2010
Krzysztof Kukuła

Dodaj komentarz