Coronary Calcium Score – czy dobry predyktor incydentów sercowo-naczyniowych?

John P. A. Ioannidis i Ioanna Tzoulaki – What Makes a Good Predictor? The Evidence Applied to Coronary Artery Calcium Score LINK: JAMA 2010;303:1646

Na łamach JAMA opublikowano komentarz do pracy Polonskiego i wsp., którzy wykazali, że oceniany w TK wskaźnik CACS (Coronary Artery Calcium Score) stanowi dobry predyktor incydentów wieńcowych. Komentujący wyniki analizy Ioannidis  i Tzoulaki zadają więc pytanie, czy CACS  powinien stanowić element rutynowej oceny klinicznej? Pytanie jest bardzo zasadne, bowiem jak pokazuje analiza bazy danych PubMed, badacze z całego świata zindentyfikowali  już ponad 250 tysięcy predykatorów różnych chorób – a tylko pojedyncze z nich znalazły zastosowanie w praktyce klinicznej, jeszcze mniej oceniono w dobrze zaprojektowanych randomizowanych badaniach.

CACS wydaje się spełniać warunki stawiane dobrym predyktorom –  jest testem mającym zastosowanie w chorobie  powodującej poważne powikłania a medycyna dysponuje skutecznymi metodami leczenia/prewencji tych powikłań. Co istotne, metody te nie są równie skuteczne/ryzykowne we wszystkich grupach ryzyka, a CACS pozwala na dokładniejszą klasyfikację chorych do kategorii, w których leczenie jest lub nie jest zalecane. Wskażnik CACS  jest jednoznacznie mierzalny i dostarcza informacji wykraczających poza uzyskiwane za pomocą klasycznych skal ryzyka . CACS wypada zatem znakomicie ale…

Naistotniejszym zastrzeżeniem wysuwanym przez komentatorów są koszty i ryzyko. Pojedyńcze badanie tomografią komputerową kosztuje od 200 do 600 dolarów amerykańskich, a zatem  rutynowe stosowanie TK na poziomie populacji może być bardzo kosztowne. Co więcej, TK wiąże się ze zwiększonym  ryzykiem choroby nowotworowej – dla pojedynczego badania w 40 roku życia ryzyko to ocenia się  na 9 dodatkowych przypadków choroby nowotworowej na 100 000 u mężczyzn i 28 nowotworów na 100 000 u kobiet. CACS jest zatem narzędziem obiecującym, ale wg. Ioannidis  i Tzoulaki nie nadającym się do rutynowego wykorzystania w codziennej praktyce.

Opracowane na podstawie: JAMA / 28 kwietnia 2010
Magdalena Lipczyńska