Nowe trendy w leczeniu cukrzycy typu 2 – inkretyny

A.J. Scheen i R.P. Radermecker – Addition of incretin therapy to metformin in type 2 diabetes LINK: Lancet 2010:375:1410

Upowszechnienie zasad intensywnej terapii  cukrzycy zwiększyło częstość stosowania wielolekowych schematów leczenia hipoglikemizującego. W komentarzu redakcyjnym Scheena i Radermeckera na łamach The Lancet podsumowano dane na temat jednej z najnowszych kombinacji leków  – połączenia metforminy z preparatami z  grupy inkretyn.

Preparaty te regulują metabolizm glukozy wykorzystując mechanizmy działania glukagonopodobnego peptydu-1 (GLP-1) – zwiększają wydzielanie insuliny zwłaszcza pod wpływem posiłku, zmniejszają wydzielanie glukagonu i zmniejszają motorykę żołądka. Wśród dostępnych preparatów  można wymienić dwie grupy. Pierwsza to substancje działające agonistycznie wobec receptora GLP-1.  Należą do nich liraglutyd i eksenatyd. Ze względu na peptydowy charakter podawane są w iniekcji podskórnej. Druga grupa to leki hamujące dipeptylpeptydazę 4 (DPP-4) i poprzez hamowanie metabolizmu GLP-1 zwiększające jego dostępność. Należą do nich podawane doustnie: sitagliptyna, valdagliptyna i saxagliptyna.

Nowych informacji na temat skuteczności leków z tych grup dostarczyły wyniki 26 tygodniowego badania R. Bradleya i wsp. publikowane w tym samym numerze The Lancet.  Porównano w nim liraglutyd  w dawce 1,2 mg i 1,8 mg ze 100 mg sitagliptyny (oba leki podawane 1x dobę). Lekiem bardziej skutecznym okazał się liraglutyd, który w analizowanych dwóch dawkach obniżył poziom HbA1c o odpowiednio 1,24% i 1,5%, podczas, gdy sitagliptyna obniżała go o 0,9%. Dodatkowo podawanie liraglutydu, w porównaniu z sitagliptyną, powodowało większy ubytek masy ciała  (odpowiednio o 2,86 i 3,38 kg vs 0,96 kg).

 Problemem pozostaje niedogodna, podskórna droga podawania liraglutydu (agonisty receptorów GLP-1) oraz dość duża częstość występowania działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego. Lepszej tolerancji  inhibitorów DPP-4 wydaje się towarzyszyć mniejsza skuteczność.

Uznając korzystny wpływ nowych preparatów na poziomy HbA1c  należy jednak pamiętać, że w chwili obecnej brak jest danych dotyczących skuteczności leków inkretynowych w prewencji późnych powikłań cukrzycy. Nie jest znana również ich długotrwała skuteczność i bezpieczeństwo podawania. Co za tym idzie, decyzje o zastosowaniu tych leków w bieżącej praktyce powinny mieć, zdaniem Scheena i Radermeckera, charakter indywidualny.

Opracowane na podstawie: Lancet / 24 kwietnia 2010
Marek Kowrach