Jak leczyć osoby w bardzo podeszłym wieku

D. B. Reuben – Medical care for the final years of life. “When you’re 83, it’s not going to be 20 years” LINK: JAMA 2009;302:2686
W przeglądowym artykule, prezentowanym na łamach Journal of the American Medical Association, przedstawiono zasady podejścia klinicznego do osób starych, będących u schyłku życia. Pojawiają się wówczas tak specyficzne problemy jak upadki, pogorszenie sprawności ruchowej, zaburzenia depresyjne, zaburzenia otępienne, złamania oraz schorzenia typowe, ale o większym nasileniu: choroby układu sercowo-naczyniowego, choroby nowotworowe. Jak zatem postępować?

U każdej osoby, na podstawie stanu funkcjonalnego i wywiadu chorobowego, należy ocenić przewidywany okres życia. Na tej podstawie planuje się leczenie. Należy wyznaczyć roczną perspektywę, w trakcie której należy jak najpilniej rozpoznać i ustabilizować bieżące problemy zdrowotne. Druga perspektywa to kilka kolejnych lat. Możemy się wówczas spodziewać stopniowego pogarszania stanu funkcjonalnego, ale z drugiej strony jest to wystarczający okres, aby podjąć działania profilaktyczne.

Nie wszystkie uznane zasady prewencji, o potwierdzonej skuteczności wśród osób w wieku średnim, mogą odegrać rolę w grupie o przewidywanym kilkuletnim okresie życia. Przykładowo, profilaktyka nowotworów raczej nie przyniesie poprawy rokowania, a narazi pacjentów na wystąpienie działań niepożądanych. Na pewno należy natomiast skorzystać z możliwości skriningu chorób, które pogarszają stan funkcjonalny pacjenta. Zasadne są badania przesiewowe w kierunku osteoporozy, depresji, zaburzeń lipidowych, nadciśnienia tętniczego i cukrzycy.

Odrębnym okresem jest ostatni rok życia, w trakcie, którego pacjentowi należy zapewnić wsparcie, ograniczyć dolegliwości, stworzyć optymalne warunki do utrzymania sprawności funkcjonalnej. Co istotne, na każdym etapie organizacja opieki medycznej powinna się ogniskować na podejmowaniu działań w miejscu zamieszkania osoby. Od początku powinna też zapewniać udział specjalistów z szeregu dziedzin, a także możliwość kontaktu z grupami wsparcia.

Opracowane na podstawie: JAMA / 2009-12-23

Dodaj komentarz