Otępienie starcze: coraz częstsze, wciąż niedostatecznie poznane

Thomas J. Montine i Eric B. Larson – Late-life dementias. Does this unyielding global challenge require a broader view? LINK: JAMA 2009;302:2593
W Journal of American Medical Association warto zwrócić uwagę na ciekawy komentarz do dwóch oryginalnych badań poświęconych otępieniu starczemu, opublikowanych w tym samym czasopiśmie. Otępienie starcze, a w szczególności choroba Alzheimera, stanie się w najbliższych dekadach jednym z podstawowych problemów zdrowotnych coraz bardziej długowiecznej, zachodniej populacji. Rosnąca skala zjawiska sprawia, że skuteczna dprofilaktyka i terapia stają się wyzwaniem o pierwszorzędnym znaczeniu.

Najpopularniejszą hipotezą tłumaczącą powstawanie otępienia starczego jest „hipoteza amyloidu beta”. Zakłada ona, że głównym czynnikiem etiologicznym jest nadmierne gromadzenie się białek A-beta, za które odpowiada wieloetapowy proces z udziałem szeregu enzymów, w tym gamma-sekretazy. Skuteczność modulatora gamma-sekretazy (tarenflurbilu) w chorobie Alzheimera była tematem badania autorstwa Greena i wsp. Badania o tyle przełomowego, że dotychczasowe, skuteczne próby modyfikacji białek amyloidu A-beta przeprowadzono na modelach eksperymentalnych, a nie, jak w przypadku Greena i wsp., u ludzi.

Tym bardziej rozczarowujący był fakt, że zastosowanie leku nie przełożyło się na dostrzegalną korzyść. Zdaniem autorów komentarza, u podłoża nieskuteczności interwencji leży złożona patofizjologia otępienia, w przebiegu którego zmiany białkowe nakładają się na inne patologie, głównie naczyniowe.

Nie można wykluczyć, że „czynnik naczyniowy” okaże się jedynym, który skutecznie poddaje się modyfikacji. Jednym z warunków skutecznej profilaktyki jest znalezienie uniwersalnych biomarkerów choroby. Biomarkerem choroby Alzheimera okazałą się leptyna, której wysokie stężenie chroni przed otępieniem. Ta obserwacja, poczyniona przez Lieba i wsp., może być ciekawym punktem wyjścia do kolejnych badań.

Opracowane na podstawie: JAMA / 2009-12-1

Dodaj komentarz