Depresja i leki przeciwdepresyjne a ryzyko sercowo-naczyniowe

Ch. O’Connor i M. Fiuzat – Antidepressant use, depression, and poor cardiovascular outcomes LINK: Arch Intern Med 2009;169:2140
Na łamach Archives of Internal Medicine ukazał się komentarz redakcyjny poświęcony bezpieczeństwu stosowania leków przeciwdepresyjnych w aspekcie ryzyka sercowo-naczyniowego. Depresja często współistnieje z chorobami układu sercowo-naczyniowego, a zależność ma charakter wzajemnie zwrotny. Z jednej strony stany depresyjne zwiększają ryzyko sercowo-naczyniowe, z drugiej poważne schorzenia somatyczne stanowią podłoże, na którym rozwija się depresja. Dla przykładu autor podaje szacunkowo, że zaburzenia depresyjne rozpoznawane są u 48% chorych na niewydolność serca, zwiększając ryzyko hospitalizacji, ale również ryzyko zgonu.

Bezpieczeństwo kardiologiczne leków przeciwdepresyjnych wydaje się więc warunkiem ich racjonalnego stosowania. W tym zakresie, na co zwraca uwagę autor komentarza, dane z badań klinicznych dostarczają wiele sprzecznych informacji. W części z nich potwierdzono bezpieczeństwo podawania inhibitorów zwrotnego wychwytu serotoniny, a także pewne korzyści w redukcji ryzyka zdarzeń sercowo-naczyniowych, stwierdzając jednocześnie poprawę funkcjonalną pacjentów chorych na depresję. W innych badaniach leki te, podobnie jak trójcykliczne leki przeciwdepresyjne, zwiększały ryzyko zgonu sercowo-naczyniowego i zgonu całkowitego.

W tym ostatnim trendzie mieści się również badanie przedstawione w tym samym numerze „Archives.” Autorzy w kilkuletniej obserwacji pokazali, że SSRI i TCA nie różnią się istotnie kardiologicznym profilem bezpieczeństwa, obydwie grupy zwiększają ryzyko zgonu, a SSRI dodatkowo zwiększają ryzyko udaru mózgu, w szczególności krwotocznego. Behawioralna terapia poznawcza w leczeniu stanów depresyjnych również nie przyniosła poprawy rokowania chorób sercowo-naczyniowych, a u kobiet stwierdzono nawet pogorszenie rokowania.

A zatem, należy uznać, że ze względu na brak odpowiednich dowodów z badań naukowych, związane z depresją wyższe ryzyko sercowo-naczyniowe nie stanowi, per se, wskazania do leczenia przeciwdepresyjnego (i należy kierować się wyłącznie klasycznymi wskazaniami do tego rodzaju terapii). Postępowanie przeciwdepresyjne u chorych na choroby układu sercowo-naczyniowego stanowi wyzwanie dla lekarzy prowadzących. Istnieje wyraźna potrzeba zaprojektowania próby klinicznej, która rozwieje istniejące wątpliwości.

Opracowane na podstawie: Jama Internal Medicine / 2009-12-14