Status społeczno-ekonomiczny a rozwój miażdżycy – badanie ze Szkocji

K.A. Deans i wsp – Differences in atherosclerosis, according to area level socioeconomic deprivation: cross sectional, population based study LINK: BMJ 2009;339:b4170 (dostępny pełen tekst)
Od lat wiadomo, że ryzyko klinicznych manifestacji miażdżycy jest wyższe u osób z uboższych warstw społecznych. Patofizjologiczne przyczyny tych powiązań nie są do końca znane. Na łamach British Medical Journal ukazało się badanie o charakterze przekrojowym, dokumentujące niezależny wpływ niższego statusu społeczno-ekonomicznego na przebieg miażdżycy w powiązaniu z poziomami markerów zapalenia, insulinooporności i krzepnięcia. Autorzy badania porównali nasilenie procesów miażdżycowych w grupie 342 mieszkańców Glasgow i okolic, należących do górnego poziomu statusu społeczno-ekonomicznego z 324 osobami należącymi do grupy mieszkańców o najniższym statusie. Wybór osób odbył się na podstawie stworzonej punktowej oceny zubożenia dla poszczególnych regionów zamieszkania: Scottish Index of Multiple Deprivation 2004. W ocenie miażdżycy autorzy posłużyli się ultrasonograficzną oceną kompleksu intima-media oraz ilości blaszek miażdżycowych w tętnicach szyjnych. Grupa o wyższym statusie społeczno ekonomicznym miała wyraźnie korzystniejszy profil biologicznych czynników ryzyka, w tym wartości ciśnienia tętniczego, stężenia glukozy, wskaźników otyłości, wskaźnika HOMA, stężeń CRP, interleukiny-6, ICAM, czynnika von Willebranda, D-dimerów, fibrynogenu, trójglicerydów. Stężenie cholesterolu całkowitego i LDL było wyższe w grupie o wyższym statusie społeczno-ekonomicznym, ale równocześnie wyższe były stężenia cholesterolu HDL, więc wskaźnik LDL/HDL pozostał podobny w obu grupach. Grubość kompleksu intima-media tętnicy szyjnej okazała się istotnie większa u mężczyzn o niższym statusie w porównaniu z mężczyznami o wyższym statusie społeczno-ekonomicznym. Zależności tej nie stwierdzano dla kobiet. W przypadku liczby blaszek miażdżycowych zarówno dla kobiet i mężczyzn stwierdzono częściowo niezależny od czynników biologicznych wpływ niskiego statusu społeczno-ekonomicznego na ryzyko większego nasilenia miażdżycy. Powyższa praca potwierdza zatem niezależny od klasycznych i nowych czynników ryzyka wpływ niskiego statusu społeczno ekonomicznego na większe nasilenie procesów miażdżycowych. Powyższe obserwacje mogą po części tłumaczyć średni okres przeżycia w najuboższych regionach Glasgow wynoszący 66 lat, w porównaniu z 78 latami w regionach zamożniejszych.

Opracowane na podstawie: BMJ / 2009-11-14