Dieta a choroba niedokrwienna serca – systematyczny przegląd dowodów naukowych

Andrew Mente i wsp – A systematic review of the evidence supporting a causal link between dietary factors and coronary heart disease LINK: Arch Intern Med 2009;169:659
Zagadnienie zależności pomiędzy czynnikami dietetycznymi a chorobą niedokrwienną serca zajmuje badaczy od ponad półwiecza. Wyniki badań kohortowych i prób z randomizacją i grupą kontrolną poświęconych temu tematowi są niekiedy sprzeczne, a w niektórych, dobrze zaprojektowanych pracach, wskazywano wręcz na szkodliwość niektórych składników diety, które wcześniej uznano za dobroczynne.

W Archives of Internal Medicine opublikowano podsumowanie dotychczasowej wiedzy badawczej w postaci systematycznego przeglądu i meta-analizy. Kryterium włączenia spełniały te badania (prospektywne kohortowe i randomizowane, z podwójnie ślepą próbą) indeksowane w bazie danych MEDLINE, w których oceniano zależność pomiędzy ekspozycją na wybrane składniki diety a chorobą wieńcową. Głównym mierzonym parametrem była siła zależności przyczynowo-skutkowej pomiędzy czynnikami związanymi z dietą a chorobą niedokrwienną serca, oceniana wg zaleceń Bradforda Hilla.

Stosując tę metodykę zdefiniowano grupy czynników dietetycznych, które wywierały silne działanie ochronne lub były jednoznacznie szkodliwe. W pierwszej znalazły się: spożywanie warzyw, orzechów oraz dieta śródziemnomorska, zaś w drugiej spożywanie kwasów tłuszczowych trans, tłuszczów jednonienasyconych oraz pokarmów o wysokim indeksie glikemicznym. Umiarkowanie korzystny wpływ na ryzyko choroby wieńcowej miało spożywanie ryb i owoców morza zawierających kwasy tłuszczowe omega-3, ponadto produktów pełnoziarnistych, owoców i włókien roślinnych, pokarmów bogatych w witaminę E, C i beta karoten, a także umiarkowane spożywanie alkoholu. Nie stwierdzono wystarczająco silnej zależności dla korzystnego lub niekorzystnego efektu spożywania: suplementów witamin E i C, tłuszczów nasyconych i wielonienasyconych, mięsa, jajek czy mleka.

Podsumowując, liczba składników diety o jednoznacznie korzystnym lub niekorzystnym wpływie na ryzyko choroby niedokrwiennej serca jest stosunkowo niewielka. Zdaniem autorów jest mało prawdopodobne, aby modyfikując spożycie poszczególnych czynników diety można znacząco wpłynąć na przebieg choroby niedokrwiennej serca.

Opracowane na podstawie: Jama Internal Medicine / 2009-04-13