Wpływ palenia tytoniu na przeżycie w grupach o różnym statusie społecznym

Laurence Gruer i wsp – Effect of tobacco smoking on survival of men and women by social position: a 28 year cohort study LINK: BMJ 2009;338:b480 (dostępny pełen tekst)
W British Medical Journal opublikowano ciekawe badanie kohortowe z wieloletnią obserwacją, poświęcone wpływowi palenia tytoniu na przeżycie w grupach różniących się statusem społecznym.

Praca jest unikalnym przykładem wielopokoleniowej współpracy naukowej. Rekrutacja rozpoczęła się w 1972 roku w środkowej Szkocji. Zgodę na udział w projekcie uzyskano łącznie od 8353 kobiet i 7049 mężczyzn, w wieku od 45 do 64 lat. Kohortę podzielono na 24 podgrupy, w zależności od płci, nawyków związanych z paleniem (czynni palacze, byli palacze, osoby nigdy niepalące), klasy społecznej, ocenianej na podstawie klasyfikacji zawodów (klasa I/II – najwyższa, klasa III N- pracownicy umysłowi, klasa III M – pracownicy fizyczni, klasa IV/V – najniższa) oraz miejsca zamieszkania. Okres obserwacji wynosił 28 lat.

W tym czasie zmarło 4387 kobiet i 4891 mężczyzn. Analizą objęto tylko te osoby, których dane były kompletne. W porównaniu z kobietami z I i II klasy społecznej, które nigdy nie paliły i których śmiertelność była najniższa, względne ryzyko zgonu w grupach palaczy wynosiło od 1.7 do 4.2. Śmiertelność wśród byłych palaczy zbliżała się do wartości obserwowanych u osób nigdy niepalących. 28-letnie przeżycie w poszczególnych klasach społecznych było najwyższe u kobiet, które nigdy nie paliły (odpowiednio 65%, 57%, 53% i 56%). U aktywnych palaczek współczynniki wynosiły 41%, 42%, 33% i 35%. Przeżycie u niepalących mężczyzn wyniosło odpowiednio 53%, 47%, 38% i 36%, a u mężczyzn – czynnych palaczy 24%, 24%, 19% i 18%.

Podsumowując, zgodnie z oczekiwaniami osoby, które nigdy nie paliły, żyją statystycznie dłużej od czynnych palaczy. Ponadto, palenie tytoniu ma znacząco większy wpływ na przeżycie niż status społeczny. Palenie u kobiet niweluje związaną z płcią żeńską przewagę odnośnie przeżycia, w porównaniu do niepalących mężczyzn.

Opracowane na podstawie: BMJ / 2009-03-14