Wazopresyna, adrenalina i kortykosteroidy w szpitalnym zatrzymaniu krążenia

Spyros D. Mentzelopoulous i wsp – Vasopressin, epinephrine, and corticosteroids for in-hospital cardiac arrest LINK: Arch Intern Med 2009;169:15
Przeżywalność (do wypisu ze szpitala) w nagłym zatrzymaniu krążenia (NZK) w warunkach szpitalnych ciągle nie przekracza 20%. W leczeniu NZK od dłuższego czasu nie obserwuje się istotniejszych zmian. Dlatego tym bardziej interesujące jest greckie badanie kliniczne, którego wyniki ukazały się na łamach Archives of Internal Medicine.

W oparciu o dane z badań na zwierzętach, autorzy wysunęli hipotezę, że dodanie wazopresyny do standardowej terapii stosowanej w NZK będzie działało komplementarnie do adrenaliny, a dodatkowe podanie kortykosteroidów zwiększy szansę na skuteczność resuscytacji. Celem takiej modyfikacji leczenia miało być ułatwienie powrotu skutecznego hemodynamicznie rytmu własnego, zmniejszenie odpowiedzi zapalnej i uszkodzenia narządowego oraz polepszenie przeżywalności chorych.

Do badania włączono 100 kolejnych pacjentów z zatrzymaniem krążenia, którzy według obecnych wytycznych mieli wskazania do podania adrenaliny. Chorzy losowo otrzymywali wtedy adrenalinę (1 mg) i wazopresynę (20 IU) przy każdym cyklu resuscytacji do piątego włącznie (n=48), lub adrenalinę i sól fizjologiczną (n=52; grupa kontrolna). Równocześnie pacjenci z grupy badanej przy pierwszym cyklu resuscytacji otrzymywali 40 mg metylprednizolonu, a pacjenci z grupy kontrolnej – sól fizjologiczną. Dodatkowo, w przypadku rozwinięcia się wstrząsu po resuscytacji, chorzy z grupy badanej otrzymywali hydrokortyzon (300 mg dziennie przez maksymalnie 7 dni; n=27), a chorzy z grupy kontrolnej placebo, w postaci soli fizjologicznej (n=15). Dwa główne punkty końcowe badania to powrót skutecznego hemodynamicznie rytmu własnego na co najmniej 15 minut oraz przeżycie pacjenta do momentu wypisania go ze szpitala.

Powrót skutecznego hemodynamicznie rytmu własnego wystąpił istotnie częściej w grupie badanej (81% chorych) niż w grupie placebo (52% chorych; p=0,003). W grupie badanej również większemu odsetkowi pacjentów udało się przeżyć do wypisu (19% chorych w grupie badanej i 4% chorych w grupie kontrolnej; p=0,02). W podgrupach pacjentów ze wstrząsem po resuscytacji odsetek przeżyć do wypisu wyniósł odpowiednio 30% i 0% (p=0,02).

Autorzy badania uważają więc, że stosowanie leczenia skojarzonego: adrenaliny z wazopresyną oraz metylprednizolonu podczas resuscytacji, a następnie hydrokortyzonu, u chorych we wstrząsie po resuscytacji, poprawia rokowanie pacjentów z wewnątrzszpitalnym zatrzymaniem krążenia.

Opracowane na podstawie: Jama Internal Medicine / 2009-01-12