Klopidogrel a antagoniści wapnia- jeszcze jedna interakcja ku przestrodze

Neal S. Kleiman – Clopidogrel and calcium-channel antagonists LINK: J Am Coll Cardiol 2008;52:1564 (dostępny pełen tekst)
Leczenie pacjentów z chorobą wieńcową opiera się obecnie na kilku filarach, w tym terapii przeciwpłytkowej i hipolipemizującej. Jednak to, co sądzimy o leczeniu pacjenta nie zawsze znajduje odzwierciedlenie w faktycznym działaniu leków. Przy stosowaniu kilku leków u jednego pacjenta, a tak jest prawie zawsze, często występują istotne interakcje zmieniające działanie stosowanych leków. Ponadto, co widać szczególnie dobrze przy leczeniu przeciwpłytkowym, często występuje oporność na działanie danego leku. W przypadku klopidogrelu występuje ona prawdopodobnie u jednego na 4 pacjentów.

Brak działania terapeutycznego klopidogrelu wiąże się ze zwiększonym ryzykiem sercowo-naczyniowym. Klopidogrel jest prolekiem, metabolizowanym w wątrobie przez układ enzymatyczny cytochromu P450. Jego tiolowy metabolit odpowiedzialny jest za wiązanie z receptorami purynergicznymi (P2Y12) płytek krwi i za działanie antyagregacyjne. Ten typ metabolizmu wątrobowego charakteryzuje wiele leków.

W pracy Siller-Matuli i wsp. sprawdzono interakcję blokerów kanału wapniowego (wiele z nich hamuje metabolizm innych substancji przez cytochrom P450) z klopidogrelem u 200 kolejnych pacjentów poddawanych zabiegowi PCI. Jako miarę działania klopidogrelu przyjęto pomiar fosforylacji białka VASP (vasodilator stimulated phosphoprotein), który dobrze odzwierciedla stopień blokady receptorów purynergicznych przez klopidogrel. Stwierdzono, że poziom fosforylacji VASP jest większy (czyli działanie klopidogrelu mniejsze) u chorych przyjmujących blokery kanału wapniowego. Częstość zdarzeń sercowo-naczyniowych w omawianej pracy była również wyższa u chorych przyjmujących klopidogrel wraz z blokerami kanału wapniowego.

Te wstępne dane nie mogą, rzecz jasna, zmienić praktyki klinicznej. Zwracają raczej uwagę na fakt, że pacjenci kardiologiczni leczeni w sposób typowy narażeni są na szereg interakcji leków, czego zwykle nie bierze się pod uwagę. Nowo odkryta interakcja pomiędzy klopidogrelem a blokerami kanału wapniowego, o nieznanym jeszcze znaczeniu klinicznym, to tylko jedna z nich. Znane są interakcje pomiędzy kwasem acetylosalicylowym a niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi, pomiędzy klopidogrelem a atorwastatyną, klopidogrelem a omeprazolem.

W tej sytuacji należy stosować skojarzenia leków z ostrożnością, gdyż nigdy do końca nie wiadomo, czy podając choremu kilka preparatów ich rzeczywiste działanie będzie odpowiadać naszym zamierzeniom terapeutycznym.

Opracowane na podstawie: Journal of the American College of Cardiology / 2008-11-04