HbA1c, średnie stężenie glukozy – czas, aby uporządkować fakty i opinie

R. Kahn i V. Fonseca – Translating the A1C assay LINK: Diabetes Care 2008;31:1704
W komentarzu redakcyjnym na łamach Diabetes Care podsumowano dotychczasową wiedzę na temat rezultatów oceny kontroli metabolicznej u chorych na cukrzycę. Komentarz ten nawiązuje do badania A1c-Derived Average Glucose (ADAG), którego celem było uzyskanie matematycznej relacji pomiędzy dokonywanymi pomiarami glikemii w samokontroli i w ciągłym monitorowaniu, a poziomem HbA1c.

Po trzymiesięcznym okresie monitorowania u chorych na cukrzycę typu 2 i typu 1, oraz u osób bez zaburzeń metabolizmu glukozy, stworzono wzór, który pozwalał na podstawie znanych wartości pomiarów HbA1c wyznaczyć średnie stężenie glukozy w okresie poprzedzającym, a uzyskana zależność charakteryzowała się wysokim współczynnikiem korelacji. Wyniki z pewnymi zastrzeżeniami były niezależne od wieku, rasy, płci i typu cukrzycy.

Jakie konkretne zalecenia wynikają z badania ADAG? Po pierwsze stężenie HbA1c, odzwierciedlające nieenzymatyczną glikację hemoglobiny, wskazuje na średnią glikemię w okresie 3 poprzedzających miesięcy. Po drugie oznaczony HBA1c powinien być jednocześnie raportowany wraz z wyliczoną na podstawie wzoru średnią glikemią. Celem takiego postępowania jest lepsze porozumienie lekarza z pacjentem, co do stopnia wyrównania metabolicznego cukrzycy i odniesienie wyliczonego średniego stężenia glukozy do wyników pomiarów samodzielnych. Zdobyte informacje stanowią uzupełnienie i potwierdzenie wcześniejszych ustaleń.

Oznaczanie poziomu HBA1c, postaci hemoglobiny glikozylowanej wykorzystywanej w praktyce klinicznej, zyskało uznanie dzięki badaniu DCCT i UKPDS. W badaniu DCCT posłużono się metodą jonowymiennej wysokosprawnej chromatografii cieczowej. Wprowadzony program standaryzacji ujednolicił metodykę oznaczeń, w odniesieniu do metody stosowanej w badaniu DCCT, którą uznano za referencyjną. Chociaż ostatnio wykonano ruch w kierunku oznaczenia czystej HbA1c, to metoda oparta na spektroskopii jest pracochłonna i trudno dostępna.

Opracowane na podstawie: Diabetes Care / 2008-08-04