Zapobieganie otyłości na poziomie populacyjnym – stanowisko American Heart Association

S. K. Kumanyika i wsp – Population-based prevention of obesity. The need for comprehensive promotion of healthful eating, physical activity, and energy balance. A Scientific Statement From American Heart Association Council on Epidemiology and Prevention, Interdisciplinary LINK: Circulation. 2008;118:428 (dostępny pełen tekst)
Na łamach Circulation przedstawiono stanowisko American Heart Association (AHA) dotyczące prewencji otyłości na poziomie populacyjnym. Dane epidemiologiczne wskazują, że otyłość i jej powikłania stanowić będą w najbliższych latach główny problem zdrowotny. W 2015 roku na świecie będzie 1,5 miliarda osób otyłych, a w USA otyłość będzie można rozpoznać u 2 na 5 dorosłych i 1 na 4 dzieci.

W działaniach profilaktycznych problemem zasadniczym jest kształtowanie zachowań prozdrowotnych nie tyle doprowadzających do powstawania ujemnego bilansu energetycznego (co dominuje w różnych formach leczenia otyłości), ale raczej ograniczających możliwość utrzymywania dodatniego bilansu energetycznego. Raport AHA identyfikuje następujące grupy ryzyka otyłości: osoby o niższym statusie społeczno-ekonomicznym, osoby rasy czarnej i latynoskiej, dzieci, kobiety w wieku reprodukcyjnym. Każda z grup ma swoją specyfikę; dla przykładu kobiety otyłe w okresie przed ciążą mają tendencję do nadmiernego wzrostu wagi w okresie ciąży, co zwiększa ryzyko cukrzycy ciężarnych, a także pośrednio sprzyja otyłości potomstwa.

Wprowadzenie konkretnych rozwiązań populacyjnych obejmuje zakres działań, przekraczających obszar zainteresowań medycyny klinicznej. Aktualna struktura miast promuje pracę w centrum i mieszkanie na ich obrzeżach, co wymusza dojazd do pracy samochodem. Wprowadzenie efektywnego systemu komunikacji miejskiej spowodowałoby, że część dystansu pokonywana byłaby pieszo. Również w miejscu zamieszkania niedobór alejek spacerowych i tras rowerowych skłania do poruszania się samochodem i ogranicza chodzenie. Niewielka dostępność do kwalifikowanych form rekreacji sportowej w miejscu zamieszkania jest również bezpośrednio powiązana ze wzrostem ryzyka otyłości.

Epidemii otyłości mogłaby zapobiec wczesna prewencja. Odpowiednie regulacje obejmują m.in. edukację fizyczną, możliwości promocji zdrowego żywienia i ograniczenie sprzedaży wysokokalorycznych produktów w szkołach. Skuteczność proponowanych w raporcie programów zależy od współpracy szerokiego grona podmiotów: instytucji non-profit, władz lokalnych, stanowych, federalnych oraz organizacji medycznych. Niewątpliwie raport stanowi pierwszy i ważny krok w formułowaniu populacyjnych strategii przeciwdziałania otyłości.

Opracowane na podstawie: Circulation / 2008-07-22