Cukrzyca a leczenie statynami – przestrzeganie zaleceń

L. A. Donnelly i wsp – Long-term adherence to statin treatment in diabetes LINK: Diabet Med 2008;25:850
W Diabetic Medicine ukazała się jedna z niewielu prac, które w długotrwałej obserwacji oceniają stopień przestrzegania zaleceń dotyczących leczenia statynami u chorych na cukrzycę. Autorzy przeanalizowali grupę mieszkańców Tayside, w ramach projektu Diabetes Audit and Research in Tayside Scotland (DARTS,) z rozpoznaną cukrzycą (6462 badanych), u których leczenie statynami rozpoczynano w latach 1990-2003. Uczestników analizy obserwowano do 13 lat (mediana 2,6 roku), określając na podstawie baz danych recept stopień przestrzegania zaleconej dawki statyny. Przyjęto następujące kryteria: pełne przestrzeganie zaleceń: > 80% przyjmowania przepisanych dawek statyny; częściowe przestrzeganie zaleceń: przyjmowanie od 20% do 79% przepisanych dawek statyny i brak przestrzegania zaleceń: przyjmowanie <20% zaleconych dawek.

Autorzy wykazali, że w miarę trwania leczenia statynami spadał stopień przestrzegania zaleceń, a największy spadek odnotowywano w trakcie pierwszych 6 miesięcy terapii (średnio przyjmowano 87% zalecanych dawek w pierwszym i 65% w drugim kwartale). Po 5 latach terapii zaledwie 41% spełniało kryterium pełnego przestrzegania dawkowania statyny.

Autorzy pokusili się o analizę czynników warunkujących przestrzeganie zaleceń. Wśród czynników poprawiających przyjmowanie statyn wymienili wcześniej rozpoznaną dowolną postać makroangiopatii i stosowali terapię hipotensyjną. Lepiej do schematu leczenia przystosowywali się ludzie starsi. Paradoksalnie, jakikolwiek epizod wieńcowy lub udarowy, do którego doszło w trakcie leczenia statynami, podważał, w odczuciu pacjenta, zasadność zaleceń lekarskich i wiązał się z istotnym spadkiem stopnia przestrzegania dawkowania statyny. Gorsze wyrównanie cukrzycy w momencie rozpoczęcia leczenia statynami także kojarzyło się z mniejszą ilością przyjmowanych statyn.

Uzyskane dane opisowe i zależności wskazują na konieczność podjęcia interwencji zwiększających stopień przestrzegania zaleceń. Krytyczne znaczenie mają pierwsze miesiące leczenia. Korzystny efekt mogą wywierać: proste schematy leczenia, zlecanie leku przy wypisie ze szpitala, poprawa relacji lekarz – pacjent. Uzyskane dane niepokoją zwłaszcza w kontekście faktu, że 80% przyczyn zgonów chorych na cukrzycę typu 2 stanowią choroby układu sercowo-naczyniowego, w profilaktyce których potwierdzono skuteczność statyn.

Opracowane na podstawie: Diabetic Medicine / 2008-07-24