Jak nakłaniać do przestrzegania zaleceń dotyczących farmakoterapii choroby wieńcowej?

Debabrata Mukherjee – Improving adherence to medications – can we make this horse drink? LINK: Am H J 2008;155:589
Wobec bezspornych dowodów na skuteczność farmakoterapii choroby wieńcowej, niezwykle istotną rolę odgrywa nakłonienie pacjenta do przestrzegania zasad leczenia. Nie jest to łatwe, o czym świadczy ogromna liczba badań, w których od lat proponuje się różne formy rozwiązania tego problemu oraz wciąż wysoki odsetek osób, które nie stosują się do zaleceń.

Następstwa niesubordynacji mogą być przykre, co potwierdzają wyniki pracy opublikowanej w The Lancet. Jej autorzy stwierdzili, że nieprzestrzeganie zasad farmakoterapii u osób z chorobą wieńcową wiązało się ze wzrostem śmiertelności niezależnie od przyczyny i z przyczyn sercowo-naczyniowych, wzrostem liczby hospitalizacji z powodu zawału lub niewydolności serca oraz liczby zabiegów rewaskularyzacji.

Jak zatem wykryć i zapobiegać zjawisku nie stosowania się do zaleceń dotyczących farmakoterapii? Do prostych i dość skutecznych metod diagnostyki należą: bezpośrednie pytania skierowane do pacjenta, ocena efektu klinicznego, ocena zużycia leków, analiza stopnia realizacji recept, kwestionariusze wypełniane przez pacjentów lub pomiar wybranych parametrów fizjologicznych.

Osoby nie przestrzegające zaleceń wymagają szeroko zakrojonych działań edukacyjnych i motywacyjnych. Pytania o przyjmowanie leków powinny być stałym elementem każdej wizyty lekarskiej. Pacjentów należy zachęcać do segregowania leków stosowanych o różnych porach dnia z kilkudniowym wyprzedzeniem. Tam, gdzie jest to możliwe, warto przypominać o stosowaniu leków telefonicznie lub listownie. Lekarze powinni dążyć do maksymalnego ograniczenia liczby zlecanych leków i do minimalizowania kosztu terapii.

Żadna z wymienionych metod nie jest doskonała. Pomimo to, każda przynosi wymierne efekty, zarówno zdrowotne, jak i finansowe, a zatem zasługuje na implementację.

Opracowane na podstawie: American Heart Journal / 2008-04-15