Czy leki przeciwdepresyjne mogą zapobiegać psychozie?

Paolo Fusar-Poli, Lucia Valmaggia, Philip McGuire – Can antidepressants prevent psychosis? Lancet 2007;370:1746
Na liście 10 najważniejszych przyczyn ogólnej niesprawności u młodych dorosłych pięć miejsc zajmują choroby psychiczne, w tym schizofrenia. Z naturalnej historii tej choroby wynika, że wystąpienie pełnoobjawowej psychozy poprzedza zwykle kilkuletni okres objawów prodromalnych. Leczenie schizofrenii i innych psychoz rozpoczyna się zazwyczaj na tyle późno, że jest w stanie złagodzić ostre objawy, ale ma niewielki wpływ na przewlekły przebieg choroby. Ostatnie lata są okresem wzmożonego zainteresowania problemem zasadności wczesnej interwencji terapeutycznej w psychozach. Wyniki badań z randomizacją wskazują, że wczesne zastosowanie atypowych leków antypsychotycznych, w prodromalnej fazie schizofrenii zmniejsza ryzyko progresji do pełnoobjawowej fazy choroby. Z ostatnich obserwacji wynika, że grupą pacjentów o szczególnie korzystnym rokowaniu są prawdopodobnie osoby otrzymujące leki przeciwdepresyjne (objawy depresji wystepują często w fazie prodromalnej schizofrenii). Z jednej z prac, niestety o niedoskonałej metodyce, wynika, że częstość progresji do psychozy u młodych dorosłych z objawami prodromalnymi, otrzymujących leki przeciwdepresyjne, była znamiennie mniejsza w porównaniu z grupą leczoną antypsychotycznie. W opinii autorów wzmiankowanego badania, ich obserwacje potwierdzają zasadność tezy, że obniżony nastrój i obciążające zdarzenia życiowe zwiększają ryzyko następowej psychozy, a tym samym unikanie czynników predysponujących, poprzez stosowanie leków antydepresyjnych, może być metodą przeciwdziałania zaburzeniom psychotycznym. Jeśli to przekonanie zostanie pozytywnie zweryfikowane w kolejnych badaniach, można mówić o dużym kroku naprzód w profilaktyce zaburzeń psychotycznych. Leki przeciwdepresyjne, jako bezpieczniejsze i mniej stygmatyzujące, byłyby z pewnością łatwiejsze do zaakceptowania przez chorych.

Opracowane na podstawie: Lancet / 2007-11-24
Ewa Kowalik