Środki psychostymulujące zwiększają skuteczność farmakoterapii depresji

Marcelo T. Berlim i Gustavo Turecki – Using psychostimulants for treating residual symptoms in major depression LINK: J Psychiatry Neurosci 2007;32:304
Środki psychostymulujące mogą być atrakcyjną opcją terapeutyczną w przypadku niecałkowitej skuteczności typowych leków przeciwdepresyjnych, dowodzą autorzy krótkiego artykułu przeglądowego opublikowanego w Journal of Psychiatry and Neurology.

W ostatnich latach obserwuje się wzrost zainteresowania psychostymulantami w leczeniu opornej depresji, głównie z uwagi na względnie szybki początek działania oraz rzadkie występowanie ciężkich działań niepożądanych. Do najpopularniejszych leków z tej grupy należą dekstroamfetamina i metylofenidat oraz nowsze – atomoksetyna i pramipeksol.

Dane na temat ich skuteczności pochodzą w większości z niewielkich, otwartych badań na osobach opornych na klasyczne leki przeciwdepresyjne. Brakuje natomiast najwartościowszych prac z randomizacją i grupą kontrolną.

Wyjątkowo na tym tle prezentuje się jeden z najmłodszych przedstawicieli omawianej grupy – modafinil. Z pilotowego badania z randomizacją, grupą kontrolną i podwójnie ślepą próbą wynika, że modafinil przynosi szybką ulgę w objawach towarzyszących depresji – zmęczeniu i bezsenności. Wyniki innego, podobnie zaprojektowanego badania wskazują, że jednoczesne stosowanie modafinilu i selektywnego inhibitora zwrotnego wychwytu serotoniny (SSRI) ma wyższość nad SSRI w monoterapii. Ponadto są dowody na to, że omawiany lek potęguje i przyspiesza wystąpienie odpowiedzi na paroksetynę i fluoksetynę.

Do typowych, zwykle łagodnych i odwracalnych, działań niepożądanych psychostymulantów należy bezsenność, nasilenie lęku i agresji, drżenie mięśniowe oraz utrata apetytu. Jak dotychczas nie zarejestrowano przypadków uzależnienia od leków z tej grupy.

Podsumowując, można oczekiwać wzrostu znaczenia leków psychostymulujących w depresji. Niemniej, dowody badawcze na ich skuteczność są wciąż zbyt słabe, aby można je było zalecać w rutynowej praktyce.

Opracowane na podstawie: Journal of Psychiatry and Neuroscience / 2007-07-11