Lęk pogarsza rokowanie u pacjentów z chorobą niedokrwienną serca

Woldecherkos A. Shibeshi i wsp – Anxiety worsens prognosis in patients with coronary artery disease LINK: J Am Coll Cardiol 2007; 49:2021
Znaczenie lęku jako czynnika prognostycznego w chorobie niedokrwiennej serca nie było do tej pory szczegółowo badane.

Shibeshi i wsp. przyjęli, że przeciągające się stany lękowe mogą zwiększać ryzyko wystąpienia zawału serca (MI) oraz śmierci. Autorzy przeprowadzili badanie prospektywne, wykorzystując kohortę 516 pacjentów ambulatoryjnych cierpiących z powodu CAD (82% mężczyzn, średnia wieku w czasie kwalifikacji do badania 68 lat). Zadaniem pacjentów było wypełnianie, w ciągu każdej z trzech wizyt, kwestionariusza Kellnera (SQ) umożliwiającego pomiar poziomu lęku, depresji, wrogości i somatyzacji objawów psychicznych.

W okresie 3.4 lat obserwacji (średnia) udokumentowano wystąpienie 44 przypadków MI nie zakończonych zgonem oraz 19 zgonów. Dowiedziono, że im wyższy poziom skumulowanego lęku (SQ równe i wyższe niż 8) tym wyższe ryzyko MI oraz śmierci. Uwzględniający czynnik wieku wskaźnik ryzyka dla wysokiego poziomu lęku wyniósł 1.97 (95% CI 1.03 – 3.78, p=0.04).

W wieloczynnikowym modelu Coxa, po uwzględnieniu wieku, płci, wykształcenia, stanu cywilnego, palenia, nadciśnienia tętniczego, cukrzycy, przebytego wcześniej MI, wskaźnika masy ciała oraz poziomu cholesterolu, każdy wzrost wskaźnika skumulowanego poziomu lęku o jedną jednostkę oznaczał zwiększone ryzyko MI i śmierci (wskaźnik ryzyka 1.06, 95% CI 1.01-1.12,p=0.02). Co ważne, poziom lęku był niezależnym czynnikiem ryzyka także po uwzględnieniu w analizie innych czynników psychologicznych (depresja, wrogość, somatyzacja).

Autorzy w podsumowaniu piszą, że wysoki poziom lęku u osób z rozpoznaną CAD wiąże się z ryzykiem wystąpienia MI lub zgonu. Dla określenia ryzyka konieczne jest wyliczenie skumulowanego poziomu lęku.

Opracowane na podstawie: Journal of the American College of Cardiology / 2007-05-22

Dodaj komentarz