Indeks obciążenia lekami jako narzędzie oceny następstw farmakoterapii u osób starszych

Sarah N. Hilmer i wsp – A drug burden index to define the functional burden of medications in older people LINK: Arch Intern Med 2007;167:781
Wraz z wiekiem wzrasta liczba przewlekłych chorób i stosowanych leków, które za sprawą interakcji i działań niepożądanych, paradoksalnie, mogą być przyczyną pogorszenia ogólnego stanu zdrowia. Obiektywna wiedza na temat zasad farmakoterapii u osób w podeszłym wieku jest stosunkowo skąpa, a zalecenia powstają przede wszystkim na podstawie opinii ekspertów, które są, z definicji, subiektywne.

W Archives of Internal Medicine opublikowano wyniki badania, którego autorzy podjęli próbę odwrócenia tej sytuacji. Hilmer i wsp. wykorzystali dane z projektu Health, Aging, and Body Composition Study, w którym wzięło udział 3075 starszych (70-79 lat) osób z ogólnej populacji.

Na ich przykładzie, wykorzystując metody statystyczne, opracowali ilościowy indeks obciążenia lekami (drug burden index), umożliwiający ocenę wpływu poszczególnych grup leków i ich połączeń na parametry ogólnej sprawności fizycznej oraz zdolności poznawczych.

Dzięki nowemu narzędziu stwierdzili znamienne obniżenie punktacji w skali ogólnej sprawności fizycznej oraz znamienne pogorszenie zdolności poznawczych, ocenianych na podstawie testu dopasowywania symboli do cyfr, u osób stosujących leki antycholinergiczne i uspokajające. W obu przypadkach siła odwrotnej korelacji wzrastała wraz z dawką stosowanych leków. Wzrost indeksu obciążenia lekami o 1 jednostkę wiązał się z deficytem 0.15 punktu w skali sprawności fizycznej i 1.5 punktu w teście dopasowywania symboli do cyfr. Każda jednostka indeksu wiązała się z negatywnym wpływem na sprawność fizyczną i zdolności poznawcze, porównywalnym odpowiednio z 3 i 4 dodatkowymi, występującymi jednocześnie chorobami somatycznymi.

Podsumowując, indeks obciążenia lekami jest wartościowym narzędziem oceny następstw farmakoterapii u osób starszych.

Opracowane na podstawie: Jama Internal Medicine / 2007-04-23