Statyny, LDL, HDL a zmniejszenie zmian miażdżycowych

Stephen J. Nicholls i wsp – Statins, high-density lipoprotein cholesterol, and regression of coronary atherosclerosis LINK: JAMA 2007;297:499
W Journal of American Medical Association opublikowano wyniki oryginalnego badania, którego autorzy analizowali korelację pomiędzy wzrostem stężenia cholesterolu HDL po podaniu statyn a dynamiką zmian miażdżycowych w naczyniach wieńcowych. Z dotychczasowej wiedzy wynika, że centralną rolę w hamowaniu progresji miażdżycy pełni redukcja stężenia cholesterolu LDL. To właśnie korzystny wpływ statyn na tę frakcję lipidów decydował o ich przydatności w profilaktyce choroby wieńcowej.

Wprawdzie od lat wiadomo, że statyny podwyższają również stężenie cholesterolu HDL, ale kliniczne następstwa tego zjawiska były w dużej mierze owiane tajemnicą. Autorzy z USA przeprowadzili retrospektywną analizę danych z 4 prospektywnych badań z randomizacją i grupą kontrolną, prowadzonych na osobach z chorobą wieńcową otrzymujących statyny. Część uczestników badań (n=1455) poddawano śródnaczyniowej ultrasonografii, w której oceniano dynamikę zmian miażdżycowych w trakcie farmakoterapii.

Leczenie statynami wiązało się ze zmniejszeniem stężenia LDL średnio o 23.5% (p<0.001) oraz ze wzrostem stężenia HDL średnio o 7.5% (p<0.001). Zmianom towarzyszyło znamienne zmniejszenie całkowitej objętości zmian miażdżycowych. W analizie wieloczynnikowej, średnie stężenie cholesterolu LDL oraz wzrost stężenia cholesterolu HDL były niezależnymi czynnikami prognostycznymi regresji miażdżycy. Znaczące zmniejszenie zmian miażdżycowych (redukcja objętości blaszki o ponad 5%) obserwowano u osób, u których stężenie LDL uzyskiwane pod wpływem leczenia było niższe od 87.5 mg%, to jest od średniej dla całej badanej grupy, zaś stężenie HDL wzrastało o ponad 7.5%.

Podsumowując, można przypuszczać, że korzystny wpływ statyn na zaawansowanie zmian miażdżycowych wynika nie tylko z obniżania stężenia LDL, ale również z podwyższania stężenia HDL.

Opracowane na podstawie: JAMA / 2007-02-07