Bezpieczeństwo inhibitorów cyklooksygenazy-kolejny głos w dyskusji

Luis Alberto Garcia Rodriguez i Paola Patrignani – The ever growing story of cyclo-oxygenase inhibition Lancet 2006;368:1745
W The Lancet zwraca uwagę ciekawy artykuł przeglądowy Rodrigueza i Patrignani, będący komentarzem do wyników projektu badawczego MEDAL, w którym stwierdzono porównywalną częstość występowania zakrzepowych incydentów wieńcowych i powikłań żołądkowo-jelitowych u osób stosujących selektywny inhibitor cyklooksygenazy-2 (COX-2), etorikoksyb i nieselektywny niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), diklofenak.

Wyniki projektu MEDAL są pozornie sprzeczne z wcześniejszymi badaniami z randomizacją, w których stwierdzano, że inhibitory COX-2, jako klasa leków, charakteryzują się większym ryzykiem wieńcowym niż klasyczne NLPZ-ety. W praktyce, stosowanie diklofenaku wiąże się z najwyższym spośród NLPZ-etów względnym ryzykiem zawału serca, wynoszącym 1.4 (95% przedział ufności 1.2-1.6), toteż wybór tego leku miał niewątpliwy wpływ na ostateczne wyniki.

Warto również zwrócić uwagę na fakt, że etorikoksyb i diklofenak w porównywalnym stopniu zmniejszają wytwarzanie prostacykliny odgrywającej istotną rolę w hamowaniu aktywacji płytek i procesów miażdżycowych. Z kolei, pomimo różnego wpływu na COX-1, żaden z leków nie pozwala na uzyskanie kardioprotekcji, której warunkiem jest bardzo silne (ponad 95-procentowe) i trwałe zahamowanie cyklooksygenazy COX-1. Ten efekt zapewnia jedynie aspiryna.

Zdaniem autorów komentarza, błędy przy wyborze leków nie przekreślają w całości wartości badania i sformułowanych w nim wniosków. Niemniej, pada pytanie o sens prowadzenia kolejnych, zakrojonych na szeroką skalę i niebywale kosztownych prac, z randomizacją i grupą kontrolną, takich jak MEDAL. Wydaje się, że aktualna wiedza wsparta przez dobrze zaprojektowane badania obserwacyjne, jest wystarczająca do formułowania wniosków na temat zagrożeń związanych ze stosowaniem koksybów i klasycznych NLPZ.

Opracowane na podstawie: Lancet / 2006-11-18