Jak poprawić efektywność farmakoterapii? edytorial JAMA

Ross J. Simpson – Challenges for improving medication adherence JAMA Early Release
W Journal of American Medical Association warto zwrócić uwagę na krótki artykuł przeglądowy Rossa J. Simpsona, poświęcony efektywności farmakoterapii w starszych grupach wiekowych.

Publikacja jest komentarzem do oryginalnego badania Lee i wsp., którzy wykazali krótkotrwałą skuteczność interwencji z udziałem farmaceutów, w zwiększaniu stopnia przestrzegania zaleceń dotyczących stosowania leków u starszych osób z chorobami przewlekłymi. Oprócz oceny wad i zalet tej pracy, Simson przeprowadza analizę czynników utrudniających realizację oficjalnych zaleceń dotyczących farmakoterapii w codziennej praktyce. Wśród nich wymienia między innymi błędy przy wyborze leków i ich dawkowaniu, pomijanie pacjentów z ewidentnymi wskazaniami do terapii i lekceważenie opinii chorych na temat przepisywanych leków.

Podstawowy wpływ na efektywność leków ma oczywiście przestrzeganie zasad ich stosowania. Niestosowanie się do zaleceń może być związane z charakterystyką pacjenta, to jest z zaawansowanym wiekiem, zaburzeniami poznawczymi i depresją, jak również z wewnętrznym przekonaniem o potrzebie lub braku potrzeby leczenia lub o ryzyku związanym z konkretnymi lekami. Przyczynami nieprzestrzegania zasad farmakoterapii mogą być działania niepożądane, polipragmazja, częste dawkowanie i wysoki koszt leków. Wymienia się również czynniki związane z systemem ochrony zdrowia, to jest utrudniony dostęp do lekarza, brak zaufania między lekarzem a pacjentem, a niekiedy niedostateczna wiedza tego pierwszego.

Biorąc pod uwagę złożoność mechanizmów leżących u podłoża nieefektywnej farmakoterapii trudno przypuszczać, że uda się opracować prostą interwencję, która znacząco i na trwałe ograniczy skalę tego zjawiska. Niestety, każda kolejna publikacja dotycząca tego zagadnienia potwierdza to przekonanie.

Opracowane na podstawie: JAMA / 2006-11-13