Zespół metaboliczny – Król nie jest nagi – polemika

S.M. Grundy – Does the metabolic syndrome exist? Diabetes Care 2006;20:1689
Na łamach Diabetes Care Scott M. Grundy ustosunkował się do krytycznych uwag Richarda Khana, dotyczących koncepcji zespołu metabolicznego. Jak podkreśla, szereg danych jednoznacznie wskazuje, że składowe zespołu metabolicznego (otyłość, zaburzenia metabolizmu glukozy, nadciśnienie tętnicze, zaburzenia lipidowe) w badaniach przekrojowych i prospektywnych pozostają ze sobą we wzajemnej relacji, a więc zespół na pewno istnieje. Nie można również zaprzeczyć istnieniu biologicznych przesłanek do występowania zespołu metabolicznego.

Jak podkreśla autor zespół metaboliczny ma charakter wieloczynnikowy i zależy od obecności dwóch wzajemnie na siebie wpływających procesów: otyłości i insulinooporności, a więc zarzut o braku podstaw biologicznych jest chybiony. Rozpoznanie zespołu metabolicznego informuje o długotrwale podwyższonym ryzyku chorób układu sercowo-naczyniowego i skłania do uważniejszego przyjrzenia się klasycznym czynnikom choroby niedokrwiennej serca. Ponadto, w miarę upływu czasu trwania ekspresja poszczególnych cech zespołu metabolicznego ulega nasileniu, a jego składowe są markerami dodatkowych czynników ryzyka: zwiększonej krzepliwości i nasilenia promiażdżycowych procesów zapalnych.

Kryteria rozpoznania zespołu metabolicznego są modyfikowane od 1998 roku, ale istnieje wyraźna zgodność pomiędzy badaczami tego zespołu, a więc argument mówiący o dowolności w formułowaniu definicji jest nieuzasadniony. Wszystko to stanowi podstawę do wprowadzenia zespołu metabolicznego do praktyki klinicznej, jako pojęcia definiującego grupę ludzi, których cechuje zwiększone ryzyko chorób układu sercowo-naczyniowego i cukrzycy typu 2.

Występowanie zespołu nakazuje intensywnie leczyć jednocześnie wiele klasycznych czynników ryzyka. Można mieć także nadzieję, że powstaną leki, które będą działały jednocześnie na szereg czynników zespołu metabolicznego, zmniejszając ryzyko chorób układu sercowo-naczyniowego.

Opracowane na podstawie: Diabetes Care / 2006-07-03