Biomarkery w chorobach sercowo-naczyniowych, praktyczne rozważania

Ramachandran Vasan – Biomarkers in cardiovascular disease molecular basis and practical consideration. Circulation 2006;113:2335
Prewencja pierwotna i wtórna chorób sercowo-naczyniowych (CHSN) pozostaje zagadnieniem priorytetowym dla systemów zdrowotnych. Stąd tak ważna jest identyfikacja osób o wysokim ryzyku zachorowania na CHSN.

W Circulation ukazał się bardzo obszerny artykuł Vasana, omawiający biomarkery i ich rolę w chorobach sercowo-naczyniowych. Według obowiązującej obecnie definicji biomarker jest parametrem ciągłym lub jakościowym, który potwierdza prawidłowe procesy biologiczne lub wskazuje na patologię, a także informuje o reakcji na stosowane leczenie.

Biomarkery mają znaczenie kliniczne jedynie wówczas, kiedy ich pomiary są dokładne, powtarzalne, oznaczane w warunkach standaryzowanych, akceptowalne dla pacjentów i łatwe do interpretacji dla klinicystów, przy jednocześnie wysokiej specyficzności i czułości.

W celu oszacowania przydatności stosowanych markerów używanych jest wiele testów. Do najbardziej znanych należą czułość i specyficzność, wartość predykcyjna oraz wskaźniki wiarygodności. W zależności od planowanego zastosowania, cechy biomarkerów powinny być różne.

W przypadku badań przesiewowych istotna jest wysoka czułość i specyficzność oraz dodatnia wartość predykcyjna, a także wskaźnik wiarygodności, przy niskim koszcie oznaczeń. W przypadku rzadkich chorób najważniejszą cechą danego parametru jest wysoka specyficzność, a w przypadku stanów zagrażających życiu, u osób już chorych, najważniejsza jest wysoka czułość oznaczeń. W przypadku monitorowania progresji choroby lub odpowiedzi na leczenie, specyficzność i czułość jest mniej istotna.

Wprowadzenie do praktyki klinicznej nowego parametru zawsze wymaga oceny na ile dany marker jest nie tylko lepszym prognostykiem choroby niż te stosowane dotychczas, ale przede wszystkim w jakim stopniu poprawia on dokładność prognostyczną stosowanego obecnie modelu uwzględniającego inne, znane czynniki prognostyczne.

Opracowane na podstawie: Circulation / 2006-05-09