Dieta Atkinsa – dobrodziejstwo czy przekleństwo?

Lyn M. Steffen i Jennifer A. Nettleton – Carbohydrates: how low can you go? Lancet 2006;367:880
Skuteczność diety Atkinsa jest od lat przedmiotem sporów wśród lekarzy i pacjentów. Szukając rozstrzygnięcia warto zwrócić uwagę na publikację autorstwa Steffen i Nettleton w The Lancet.

Punktem wyjścia do napisania artykułu był opis pacjenta stosującego dietę ubogowęglowodanową, hospitalizowanego z powodu kwasicy ketonowej. Steffen i Nettleton przypominają, iż atrakcyjność diety Atkinsa wynika z tego, że umożliwia ona szybkie obniżenie masy ciała, bez potrzeby wyrzekania się większości przyzwyczajeń kulinarnych. Rodzą się jednak dwa pytania. Po pierwsze, czy omawiana dieta jest bezpieczna, a po drugie, czy motywacja osób, które ją stosują, jest wystarczająca do podtrzymania zmian w zakresie masy ciała?

Odpowiedź na pierwsze z pytań jest prosta, jeśli przeanalizuje się działania niepożądane diety Atkinsa. Są to między innymi: kwasica, zaparcie lub biegunka i bóle głowy. Ponadto, w trakcie jej stosowania wzrasta obciążenie nerek białkiem i dochodzi do zaburzeń równowagi kwasowo-zasadowej. Następuje również istotna klinicznie demineralizacja kości.

O trwałości korzystnych zmian pod względem masy ciała mówią wyniki dwóch badań z 12-miesięczną obserwacją. Wprawdzie po 6 miesiącach interwencji żywieniowej skuteczność diety Atkinsa była większa od skuteczności diety ubogotłuszczowej, ale już po 12 miesiącach ubytek masy ciała u osób stosujących oba rodzaje diety był porównywalny.

Podsumowując, zdaniem autorów dieta Atkinsa nie jest dobrym sposobem na odchudzanie. Znacznie większą wartość ma dieta śródziemnomorska, bogata w produkty roślinne i uboga w tłuszcze nasycone. Nie można zapominać, że trwała redukcja masy ciała jest trudna lub niemożliwa bez zwiększenia aktywności fizycznej. Z kolei, „pójście na łatwiznę” oznacza zwykle szybki, lecz krótkotrwały sukces, po którym następuje seria kłopotów – przykładem jest dieta Atkinsa.

Opracowane na podstawie: Lancet / 2006-03-18