Dziedziczenie i wpływ czynników środowiskowych w chorobie Alzheimera

Margaret Gatz i wsp – Role of genes and environments for explaining Alzheimer disease Arch Gen Psych 2006;63:168
Choroba Alzheimera jest jednym z najintensywniej eksplorowanych tematów badawczych. To szczególne zainteresowanie nie budzi zdziwienia wobec faktu, że otępienie, którego najczęstszą przyczyną jest właśnie choroba Alzheimera, dotyka od 5% do 10% ogólnej populacji powyżej 65 roku życia.

Czynniki genetyczne mogą mieć decydujący wpływ na ryzyko rozwoju choroby Alzheimera, dowodzą autorzy badania opublikowanego w Archives of General Psychiatry. Na dziedziczenie predyspozycji do omawianego schorzenia wskazywały już wyniki wcześniejszych badań przeprowadzonych na parach bliźniąt.

Projekt badania Gatz i wsp. jest podobny, ale niewątpliwym atutem i różnicą, w porównaniu z wcześniejszymi opracowaniami, jest liczebność badanej grupy bliźniąt (łącznie 392 pary, z co najmniej 1 osobą z chorobą Alzheimera).

Z myślą o ocenie wpływu dziedziczenia i czynników środowiskowych na występowanie otępienia opracowano model statystyczny. Udział czynników genetycznych wyniósł 58%, a po zmianie parametrów modelu w taki sposób, aby możliwie najbardziej uwydatnić rolę dziedziczenia, wzrósł do 79%. Liczba ta odzwierciedlała maksymalny udział czynników genetycznych w rozwoju choroby Alzheimera. Co ciekawe, udział czynników dziedzicznych był porównywalny u obu płci. Różnica w czasie wystąpienia choroby była znamiennie większa u bliźniąt dizygotycznych niż monozygotycznych.

Podsumowując, czynniki genetyczne mogą mieć decydujący wpływ na ryzyko choroby Alzheimera. Wielkość tego wpływu jest porównywalna u kobiet i mężczyzn. Z prostej kalkulacji wynika, że udział czynników środowiskowych w ryzyku omawianej choroby może wynosić od 21% do 42%. Są to liczby na tyle duże, że jest miejsce na działania profilaktyczne zmierzające do ograniczenia częstości występowania choroby Alzheimera.

Opracowane na podstawie: Archives of General Psychiatry / 2006-03-02