Prawidłowe wartości glikemii na czczo – komentarz redakcyjny NEJM

Ronald A. Arky – Doctor, is my sugar normal? N Engl J Med 2005;353:1511
Na łamach New England Journal of Medicine ukazał się komentarz Ronalda Arky do opublikowanej w tym samym numerze czasopisma pracy Titosha i wsp., którzy na dużej grupie zdrowych, młodych żołnierzy izraelskich, z prawidłowymi wyjściowymi poziomami glikemii wykazali, że w trakcie 12-letniej obserwacji osoby z glikemią w granicach 91-99 mmg/dL były bardziej zagrożone rozwojem cukrzycy w przyszłości, od osób z niższymi poziomami glikemii (bezwzględna różnica częstości występowania 2.3%).

Komentując wyniki pracy Arky przypomina, że żyjemy w czasach publicznego zainteresowania problemami zdrowotnymi, a pacjenci często pytają, czy wyniki ich badań laboratoryjnych są prawidłowe. Pozornie odpowiedź może wydawać się prosta, jednak coraz większa liczba badań epidemiologicznych, ukazujących wpływ płci, wieku, czynników etnicznych i wielu innych, na znaczenie poszczególnych wskaźników biochemicznych, w praktyce czyni ją coraz bardziej złożoną.

Wiele „norm” zostało ponownie zdefiniowanych, czego przykładem może być „prawidłowy” poziom cholesterolu LDL, który „spadł” ostatnio nawet do 70 mg/dL. Podobnie jest w przypadku poziomu cukru w surowicy krwi. W 1979 roku National Diabetes Data Group za wartość glikemii graniczną dla rozpoznania cukrzycy uznała 140 mg/dL na czczo. W ciągu kolejnych lat kryterium to zaakceptowała World Health Organization i wiele organizacji narodowych. W 1997 roku międzynarodowy komitet ekspertów uznał jednak, że cukrzycę należy rozpoznawać przy poziomie glikemii na czczo powyżej 126 mg/dL, a za prawidłowe poziomy glikemii na czczo przyjąć wartości poniżej 110 mg/dL (wartości glikemii w granicach 110-125 mg/dL na czczo uznano za nieprawidłowe, ale nie wystarczające do rozpoznania cukrzycy). Z kolei w 2003 roku Expert Committee on the Diagnosis and Classification of Diabetes Mellitus uznał, że 110 mg/dL to „poziom zbyt wysoki, aby mógł być uznany za prawidłowy,” i przyjął za wartość progową 100 mg/dL.

A zatem, normy zmieniły się po raz kolejny. Czy wyniki pracy Tirosha i wsp. znowu zmienią standardy diagnostyczne i treść odpowiedzi udzielanych pacjentom – nie wiadomo. Jak pisze Arky, na razie często właściwa odpowiedź na zadane przez chorego pytanie „czy mój cukier jest w normie?” brzmi: „tak Pański cukier jest w normie, ale należy zrobić coś z nadwagą i siedzącym trybem życia.”

Opracowane na podstawie: NEJM / 2005-10-06