Wielodyscyplinarna klinika leczenia niewydolności serca – badanie randomizowane

Anique Ducharme i wsp – Impact of care at a multidisciplinary congestive heart failure clinic CMAJ 2005;173:40
Pomimo istnienia skutecznych interwencji farmakologicznych, zastoinowa niewydolność serca (CHF) charakteryzuje się złym rokowaniem.

Przeprowadzony niedawno systematyczny przegląd piśmiennictwa wykazał, że opracowane w Stanach Zjednoczonych wielodyscyplinarne strategie leczenia CHF pozwalają ograniczyć liczbę hospitalizacji związanych z niewydolnością serca. Nie wiadomo jednak, czy podobnego typu wielodyscyplinarne strategie leczenia mogą przynieść dodatkowe korzyści w krajach takich jak Kanada, w których opieka na poziomie podstawowym i specjalistycznym jest bezpłatna i dostępna bez ograniczeń.

W Canadian Medical Association Journal opublikowano wyniki randomizowanej próby, w której 230 chorych po incydencie ostrej niewydolności serca podzielono losowo na 2 grupy objęte standardową (n=115) i wielodyscyplinarną (n=115) opieką ambulatoryjną. Podstawowym porównywanym punktem końcowym była liczba hospitalizacji z wszystkich przyczyn oraz łączna liczba dni spędzonych w szpitalu, w ciągu 6 miesięcy obserwacji. Za pomocą kwestionariusza Minnesota Living with Heart Failure oceniano jakość życia chorych.

W ciągu 6 miesięcy hospitalizowano 39% chorych objętych opieką wielodyscyplinarną i 57% leczonych standardowo (wskaźnik hazardu [HR] 0.59, 95% przedział ufności [CI] 0.38-0.92). Chorzy z grupy objętej interwencją spędzili w szpitalu łącznie 514 dni a chorzy objęci opieką standardową 815 dni (HR 0.56, 95% CI 0.35-0.89). Jakość życia nie uległa zmianie w grupie kontrolnej, poprawiła się natomiast w grupie objętej interwencją (P<0.001).

W samym badaniu nie odnotowano istotnej statystycznie różnicy śmiertelności pomiędzy grupami (12 zgonów w grupie interwencji vs 19 w grupie kontrolnej), jednak po włączeniu wyników badania do uprzedniej metaanalizy, odnotowano istotny spadek śmiertelności (HR 0.60, 95% CI 0.39-0.91). Liczba chorych, których należałoby leczyć, aby uniknąć jednej hospitalizacji wynosiłaby 9, a liczba chorych, których należałoby leczyć aby uniknąć jednego zgonu 15.

A zatem, jak piszą Anique Ducharme i wsp., w porównaniu z opieką standardową, opieka w wielodyscyplinarnych klinikach specjalizujących się w opiece nad chorymi z zastoinową niewydolnością serca, pozwala ograniczyć liczbę ponownych hospitalizacji oraz liczbę dni spędzonych w szpitalu, a także poprawić jakość życia oraz, najprawdopodobniej, zmniejszyć śmiertelność.

Opracowane na podstawie: Canadian Medical Associaton Journal / 2005-07-05