Kontrolowany przez pacjenta transdermalny system terapeutyczny z fentanylem w leczeniu bólu pooperacyjnego

P.J.S.Koo – Postoperative pain management with a patient-controlled transdermal delivery system for fentanyl Am J Health-Syst Pharm 2005;62:1171
Narkotyczne leki przeciwbólowe są w stosowane w łagodzeniu ostrego bólu pooperacyjnego. Najczęściej podawane są w stałych dawkach kilkakrotnie w ciągu doby dożylnie, domięśniowo lub epiduralnie.

W celu zmniejszenia ilości stosowanych leków podejmuje się próby zastosowania systemów, w których pacjent sam reguluje dawkę leku podawanego dożylnie w zależności od nasilenia bólu (patient controlled analgesia – PCA). Autor pracy przedstawia natomiast transdermalny system kontrolowany przez pacjenta z chlorowodorkiem fentanylu (patient-controlled trans-dermal system, PCTS), który w najbliższym czasie ma zostać zaaprobowany przez FDA.

PCTS z fentanylem jest bezigłowym systemem terapeutycznym wykorzystującym jontoforezę. Urządzenie wielkości karty kredytowej jest aktywowane przez 3-sekundowe naciśnięcie guzika. Powoduje to generowanie prądu o małym natężeniu (z baterii umieszczonej w systemie), dzięki któremu fentanyl jest przenoszony z hydrożelowego rezerwuaru przez skórę do krążenie ogólnego.

PCTS jest zaprogramowany na podawanie 40μg chlorowodorku fentanylu w czasie 10 minut. Pacjent może zainicjować podanie w ciągu godziny do 6 dawek i maksimum 80 dawek w ciągu doby. Dostępność biologiczna fentanylu z PCTS jest bardzo wysoka i nie wykazuje istotnych różnic związanych z wiekiem, masą ciała lub płcią. W randomizowanych badaniach z grupą kontrolną placebo stwierdzono wysoką skuteczność PCTS z fenatnylem, porównywalną z I.V.PC z innymi opioidami np.: morfiną. PCTS z fentanylem powinien być przyklejany na ramieniu lub klatce piersiowej na skórze nieowłosionej, suchej, czystej i nie podrażnionej. W przypadku konieczności dłuższego niż 24-godzinnego zastosowania miejsce aplikacji powinno być zmienione.

System, w przeciwności do transdermalnych plastrów z fentanylem nie wykazuje efektu depot, tzn. po usunięciu systemu, poziom leku we krwi szybko zanika. PCTS z fentanylem prawdopodobnie znajdzie zastosowanie w leczeniu ostrych bólów pooperacyjnych, ale także być może będzie mógł być zastosowany w innych przypadkach np. w przełomach bólowych u pacjentów z nowotworami.

Opracowane na podstawie: American Journal of Health-System Pharmacy / 2005-06-01