Magnetyczna przezczaszkowa stymulacja w leczeniu depresji- stan wiedzy

Zafiris Daskalakis – Repetitive transcranial magnetic stimulation for the treatment of depression: to stimulate or not to stimulate J Psychiatry Neurosci 2005;30:81
Duża depresja jest jednym z najczęstszych zaburzeń psychicznych w Ameryce Północnej i dotyka rocznie około 4% populacji Kanady. Mimo dostępności licznych nowoczesnych metod leczenia farmakologicznego, 30% pacjentów nie reaguje na leczenie, a 60% doświadcza nawrotu choroby.

Niewiele jest alternatywnych metod leczenia depresji lekoopornej. Elektrowstrząsy, choć dość skuteczne, wiążą się z ryzykiem objawów niepożądanych związanych z anestezją, wywoływaniem napadu drgawkowego czy zaburzeniami pamięci. Istotną rolę odstręczającą odgrywa też stygmatyzacja wiążąca się z samym terminem elektrowstrząsy.

W artykule redakcyjnym Journal of Psychiatry and Neuroscience, Zafiris Daskalakis podejmuje dyskusję na temat zasadności stosowania przezczaszkowej stymulacji magnetycznej (rTMS-repetitive transcranial magnetic stimulation) w leczeniu dużej depresji. Autor zachęca do lektury dwóch artykułów opublikowanych w tym samym numerze czasopisma: przeglądowego (Schutter and van Honk) i meta-analizy (Courtier) skuteczności leczenia dużej depresji za pomocą rTMS.

Na podstawie wyników 6 poprawnych metodologicznie prac oryginalnych Courtier stwierdził, że 10 sesji rTMS jest nieskuteczne w leczeniu depresji lekoopornej, przytaczając jednocześnie dane potwierdzające 50-60% skuteczność 20 sesji rTMS. Autor meta-analizy podkreśla, że obserwowany w badaniach brak skuteczności może się wiązać z niejasnymi kryteriami klasyfikacji depresji jako lekoopornej oraz trudnościami w jednoznacznym lokalizowaniu grzbietowo-bocznej kory przedczołowej (DLPFC), w której powinna być prowadzona rTMS.

Schutter and van Honk omawiają z kolei liczne aspekty metodologiczne, sugerując inne okolice poza DLPFC, takie jak prawa kora ciemieniowa i móżdżek, których stymulacja za pomocą rTMS może dawać poprawę kliniczną w dużej depresji. Autor komentarza uważa, że obydwa artykuły świetnie się wzajemnie uzupełniają, proponując udoskonalenie istniejących metod rTMS oraz sugerując dalsze badania nad alternatywnymi strukturami, które można skutecznie stymulować za pomocą rTMS w dużej depresji.

Opracowane na podstawie: Journal of Psychiatry and Neuroscience / 2005-03-19