Patogeneza cukrzycy typu 2 – oporność na insulinę, niewydolność komórek beta i ich wzajemne powiązania

D. Tripathy i wsp – Parallel insulin resistance and beta cell decompensation in type 2 diabetes Diabetologia 2004;47:782
Dwa zasadnicze elementy w patogenezie cukrzycy typu 2 to insulinooporność oraz upośledzona sekrecja insuliny. Niewiele wiadomo jednak na temat czasu rozwoju tych zaburzeń i ich wzajemnych powiązań.

Problem ten analizowali autorzy ze Szwecji, dokonując u 203 osób (średnia wieku 66 lat) ze zróżnicowanymi zaburzeniami metabolizmu glukozy (normoglikemia, upośledzona tolerancja glukozy, cukrzyca typu 2), pomiarów insulinooporności metodą klamry metabolicznej, wydzielniczej funkcji komórek beta (test stymulacji argininą) oraz endogennej produkcji glukozy (test z 3H glukozą). Autorzy weryfikowali hipotezę, że zmienność genetyczna genu kalpainy-10 może wpływać na rozwój cukrzycy typu 2.

Badanych podzielono na 6 grup w zależności od stężenia glukozy na czczo i w 2 godzinie OGTT (odpowiednio: w zakresie 3.8 – 20.8 mmol/l oraz 3.4 – 22.4 mmol/l). Wraz ze wzrostem poziomów glikemii obserwowano stopniowy spadek obwodowego zużycia glukozy (w przypadku najwyższych stężeń glukozy wzrost insulinooporności nawet o 50%), zwiększenie endogennej produkcji glukozy skorygowane względem insulinemii (wzrost insulinooporności wątroby) oraz zmniejszenie ilości insuliny wydzielanej przez komórki beta. Zmienne te pozostawały w ścisłej zależności ze wskaźnikiem talia-biodra i stężeniem wolnych kwasów tłuszczowych.

Jak podkreślają autorzy, nieprawidłowa redystrybucja tych ostatnich do tkanki mięśniowej i wątrobowej zaburza dokomórkową transmisję sygnału dla insuliny. Badania genu kalpainy-10 potwierdziły, że współistnienie zmienności w zakresie regionów SNP 44 i 43 (TT i GG) koreluje z obniżeniem wskaźników całkowitego zużycia glukozy.

Zebrane dane wskazują na wspólny patomechanizm rozwoju insulinooporności i zaburzeń wydzielania insuliny ujawniający się już w okresie normoglikemii i modyfikowany genetycznie m.in. przez gen dla kalpainy-10.

Opracowane na podstawie: Diabetologia / 2004-05-28

Dodaj komentarz