Rozpoznawanie i postępowanie w PTSD

Bradley D. Grinage – Diagnosis and management of post-traumatic stress disorder. Am Fam Physician 2003;68:2401
W przeglądowym artykule zamieszczonym w American Family Physician, Bradley D. Grinage prezentuje podstawowe informacje dotyczące zespołu stresu pourazowego (PTSD).

Rozpowszechnienie PTSD w USA ocenia się na 8-9%. Około 30% ofiar znaczących urazów psychicznych przeżywa napady lęku i pobudzenia, połączone z intensywnymi wspomnieniami i powtórnym przeżywaniem traumatyzującej sytuacji, utrudniające normalną, codzienną aktywność. Objawy te trwają ponad miesiąc od daty wydarzenia i utrzymują się przeciętnie około 36 miesięcy. W 80% przypadków współistnieją dodatkowe zaburzenia psychiczne, najczęściej depresja, uzależnienia i zespoły lękowe.

Typowy PTSD dotyczy ofiar wojny, przestępstw i przemocy, zwłaszcza seksualnej. Objawy PTSD są efektem rozregulowania osi podwzgórze-przysadka-nadnercza i układu współczulnego. Mogą być związane z niekontrolowanym wyrzutem katecholamin pod wpływem bodźców wywołujących przykre wspomnienia.

Leczenie PTSD jest wielowymiarowe i obejmuje działania edukacyjne, wzmocnienie oparcia społecznego, psychoterapię i farmakoterapię, które są ukierunkowane na usunięcie objawów lękowych. Standardowe postępowanie psychoterapeutyczne powinno obejmować 10 sesji terapeutycznych w okresie 16 tygodni, w tym terapię poznawczą, desensytyzację i trening odporności na stres. Podkreśla się pozytywną reakcję na nowe leki przeciwdepresyjne. W wypadku znacznego natężenia objawów lękowych, co obserwuje się u 10% pacjentów, stosowane są neuroleptyki. Obiecujące efekty w tłumieniu objawów PTSD osiągano również stosując leki stabilizujące nastrój. Trójcykliczne antydepresanty i inhibitory MAO winny być traktowane jako leki drugiego rzutu, głównie z powodu możliwych objawów niepożądanych. Istnieją doniesienia wskazujące na prewencyjną rolę propranololu zastosowanego po traumatyzującym wydarzeniu.

Opracowane na podstawie: American Family Physican / 2003-12-15

 

Dodaj komentarz