Jak osoby przewlekle chore postrzegają konieczność stosowania leków?

Anne Townsend, Kate Hunt i Sally Wyke – Managing multiple morbidity in mid-life: a qualitative study of attitudes to drug use BMJ 2003;327:837
Około 50% osób przewlekle chorych nie stosuje przepisywanych leków. Istnieje zgodna opinia, że nieprzestrzeganie zaleceń terapeutycznych jest jedną z głównych przyczyn braku efektywności leczenia i wysokiego odsetka powikłań. Warunkiem skutecznego przeciwdziałania temu zjawisku jest poznanie opinii chorych na temat konieczności przewlekłego stosowania leków.

W dotychczasowych badaniach dotyczących tego zagadnienia koncentrowano się na wyselekcjonowanych grupach osób, zwykle cierpiących na jedną, wybraną chorobę. W październikowym wydaniu BMJ opublikowano wyniki jakościowego badania, które dostarcza cennych informacji o tym, jaki stosunek do leczenia mają osoby z licznymi (co najmniej czterema) przewlekłymi chorobami.

Badana grupa liczyła 23 osoby. Uczestnicy analizy zgodnie wskazywali na leki jako najważniejszy element terapii. Stosunek chorych do farmakoterapii był niejednoznaczny: większość odczuwała niechęć do stosowania leków, a jednocześnie miała świadomość, że jedynie one pozwalają na zachowanie zadowalającego standardu życia. Ścisłe przestrzeganie sposobu dawkowania leków było zjawiskiem wyjątkowym. Zwykle, chorzy dostosowywali się do zaleceń terapeutycznych związanych z jedną, w ich opinii najważniejszą chorobą. Z kolei, leczenie pozostałych chorób modyfikowali w zależności od aktualnego samopoczucia i sytuacji życiowej/zawodowej. Stosowanie leków z jednej strony umożliwiało wypełnianie dotychczasowych ról życiowych, z drugiej było widocznym dowodem na mniejszą przydatność dla otoczenia.

Obserwacje poczynione przez Hunt i wsp. mogą znacznie przyspieszyć wdrażanie zasady „concordance”, której podstawą jest stworzenie partnerskich stosunków między lekarzem i pacjentem.

Opracowane na podstawie: BMJ / 2003-10-11