Miażdżyca u młodych Hiszpanów – badanie autopsyjne

Antonia Bertomeu i wsp – Preclinical coronary atherosclerosis in a population with low incidence of myocardial infarction: cross sectional autopsy study BMJ 2003;327:591
Badania autopsyjne wykazują obecność wczesnych zmian miażdzycowych już w okresie dzieciństwa. Pomimo istotnego rozpowszechnienia czynników ryzyka chorób układu krążenia, częstość występowania zawałów mięśnia sercowego i zgonów spowodowanych zawałami należy w Hiszpanii do najniższych w świecie.

Obserwację tę próbują tłumaczyć dwie hipotezy: jedna z nich zakłada, iż nie minął jeszcze wymagany czas od zwiększenia spożycia tłuszczów zwierzęcych i wzrostu poziomu cholesterolu (co nastąpiło w populacji regionu śródziemnomorskiego później niż w innych krajach zachodniej Europy) a zwiększeniem zachorowalności na chorobę wieńcową. Druga podkreśla znaczenie czynników ochronnych: socjoekonomicznych i behawioralnych, zapobiegających rozwojowi zmian miażdżycowych. Potwierdzeniem obu teorii byłby brak istotnych zmian w tętnicach wieńcowych u młodych Hiszpanów.

Autorzy pracy ocenili występowanie miażdżycy tętnic wieńcowych w badaniu autopsyjnym u 65 młodych mieszkańców Barcelony, w wieku 12-35 lat (50 mężczyzn i 15 kobiet), ze średnim poziomem cholesterolu 4,42 mmol/l, którzy zmarli z przyczyn zewnętrznych. Włókniste blaszki miażdżycowe stwierdzono u 34% mężczyzn (i u żadnej z kobiet). U osób poniżej 20 roku życia przeważały wcześniejsze postacie zmian miażdżycowych: nacieki tłuszczowe i pojedyncze komórki piankowate. Wiek wyraźnie zwiększał występowanie zmian bardziej zaawansowanych histologicznie.

Autorzy określają częstość obserwowanych zmian miażdżycowych w tak młodej populacji Hiszpanów na niespodziewanie dużą i porównywalną do obserwowanej w populacjach, w których objawowa choroba wieńcowa jest bardziej rozpowszechniona. Próbując wyjaśnić istniejące różnice, przypominają odmienności w przebiegu choroby niedokrwiennej serca w Hiszpanii i innych krajach Europy. Częstość dusznicy bolesnej wysiłkowej jest tutaj podobna, natomiast zapadalność na ostre postacie choroby wieńcowej zmniejszona. Świadczyć to może o mniejszej liczbie niestabilnych blaszek miażdżycowych, a tym samym o obecności nie do końca poznanych czynników chroniących przed skutkami miażdżycy.

Opracowane na podstawie: BMJ / 2003-09-13