Depresja u kobiet zgłaszających się do ginekologów w Polsce

M.Wojnar i wsp – Assessment and prevalence of depression in women 45-55 years of age visiting gynecological clinics in Poland Arch Womens Mental Health 2003;6:193
Depresja występuje u około 20% pacjentów zgłaszających się do lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej, ale prawie połowa z tych przypadków umyka prawidłowemu rozpoznaniu, wskutek czego cierpiący na zaburzenia afektywne nie otrzymują odpowiedniego leczenia. Badania potwierdzają ponad 2-krotnie większą częstość występowania depresji u kobiet niż u mężczyzn.

Ilość zaburzeń nastroju zwiększa się w okresie okołomenopauzalnym, co było przedmiotem badania wykonanego przez zespół polskich psychiatrów i ginekologów. Drugim zamysłem autorów było sprawdzenie możliwości wykonywania testów przesiewowych ukierunkowanych na wykrycie depresji przez lekarzy ginekologów.

Podczas wizyty w gabinecie ginekologicznym pacjentki proszono o wypełnienie kwestionariusza samooceny skali depresji Becka. U tych pacjentek, które uzyskały co najmniej 12 punktów, lekarz ginekolog samodzielnie potwierdzał następnie obecność objawów depresyjnych, zadając pytania sprawdzające, ułożone na podstawie kryteriów depresji zawartych w ICD-10. Poprawność rozpoznania była weryfikowana przez konsultanta-psychiatrę.

\Przeanalizowano 2269 przypadków. Średnia wieku badanych wynosiła 49.85 lat. Podejrzenie depresji wysunięto u 734 pacjentek (32.5%). Z tej grupy na planowaną konsultację psychiatryczną zgłosiło się 317 kobiet (43.2%). Kobiety, które zaakceptowały propozycję spotkania z psychiatrą uzyskały większą ilość punktów w skali depresji Becka niż te, które do psychiatry nie poszły (23.59 +/- 8.96 wobec 19.66 +/- 7.17).

U 24% pacjentek psychiatrzy nie potwierdzili zaburzeń kręgu depresyjnego, u 33% rozpoznano epizod depresyjny (F22), u 30% nawracające zaburzenia depresyjne (F33), u 13% dystymię (F34). Po uwzględnieniu statystycznego prawdopodobieństwa wystąpienia depresji w grupie kobiet, które pomimo kwalifikacji nie zgłosiły się do psychiatry obliczono, że rozpowszechnienie depresji w Polsce u kobiet w wieku 45-55 lat wynosi 19.1%. Polscy ginekolodzy trafnie stawiali rozpoznania i byli przygotowani do prowadzenia badań przesiewowych w kierunku depresji.

Leki przeciwdepresyjne zalecono 248 kobietom (76%), przy czym 145 chorym zalecano kontynuację leczenia u psychiatry (178 mogło pozostać pod opieką ginekologa, jako lekarza pierwszego kontaktu). Odmowa skonsultowania się z psychiatrą przez znaczną część uczestniczek badania związana była z obawą przed stygmatyzacją i potwierdziła potrzebę prowadzenia programów edukacyjnych dotyczących zaburzeń psychicznych.

Opracowane na podstawie: Archives of Womens Mental Health / 2003-08-19