Korzyści ze stosowania ACE-inhibitorów nie zależą od polimorfizmu genu angiotensyny-badanie PROGRESS

S. B. Harrap i wsp – The ACE gene I/D polymorphism is not associated with the blood pressure and cardiovascular benefits of ACE inhibition Hypertension 2003;42:297
Postęp w dziedzinie badań genetycznych w ostatnich latach stworzył możliwości oceny polimorfizmu genu kodującego wytwarzanie enzymu kowertującego angiotensynę I (ACE). Różnice w strukturze genu ACE obejmują obecność (insercję – I) lub brak (delecję – D) fragmentu DNA w obrębie genu, określane odpowiednio jako: genotyp II lub DD u homozygot oraz ID u heterozygot. Choć nie stwierdzono zależności między rodzajem genotypu ACE, a stężeniem angiotensyny II w osoczu, sugeruje się, że uzależniona od genotypu aktywność genu ACE w ścianie naczyń krwionośnych może być przyczyną niekorzystnych zmian naczyniowych.

Wieloośrodkowe badanie kliniczne PROGRESS (the Perindopril Protection Against Recurrent Stroke Study) umożliwiło ocenę zależności między genotypem ACE a ryzykiem wystąpienia udaru mózgu oraz wpływu genotypu ACE na skuteczność stosowania ACE inhibitora-peryndoprylu, jako prewencji udaru. W badaniu wzięło udział ponad 6000 osób po przebytym udarze lub przemijającym epizodzie niedokrwienia mózgu, przy czym kryteria klasyfikacji chorych do badania nie obejmowały wysokości ciśnienia tętniczego. Osoby uczestniczące w badaniu, prowadzonym metodą podwójnie ślepej próby z użyciem placebo, jako aktywne leczenie przyjmowały peryndopryl (z ewentualnym dołączeniem indapamidu).

W opisywanej części badania wykorzystano dane blisko 5700 osób, u których określono genotyp ACE (DD, ID lub II). Wartości ciśnienia tętniczego na początku badania oraz efekt hipotensyjny terapii opartej peryndoprylu  były porównywalne we wszystkich trzech grupach. Podobnie nie stwierdzono zależności między genotypem ACE a ryzykiem wystąpienia kolejnego udaru mózgu oraz zawału serca u osób przyjmujących leczenie aktywne i placebo. Niezależnie od genotypu, chorzy otrzymujący terapię opartą o peryndopryl  uzyskiwali podobne korzyści z leczenia.

Rezultaty badania przeczą również wysuwanej wcześniej hipotezie, że demencja oraz choroba Alzheimera mogą być zależne od genotypu ACE. W badanej grupie chorych nie stwierdzono istotnego związku między częstością i stopniem obniżenia funkcji poznawczych a rodzajem genotypu ACE. Ograniczeniem pracy może być fakt, że do badania zakwalifikowano chorych po przebytym już incydencie zaburzeń krążenia mózgowego, co mogło wyjściowo wpływać na dobór uczestników.

Niemniej badanie PROGRESS pozostaje obecnie jedną z najszerzej zakrojonych prób oceny wpływu polimorfizmu genu ACE na rozwój chorób sercowo-naczyniowych. Wykazało ono, że nie ma podstaw do uznania genotypu ACE za czynnik rokowniczy. Niecelowe wydaje się również uzależnianie decyzji o leczeniu ACE-inhibitorami od wyniku badania polimorfizmu genu ACE.

Opracowane na podstawie: Hypertension / 2003-09-15