Lit jako lek zmniejszający ryzyko samobójstwa

Bruno Muller-Oberlinghausen i wsp – The antisuicidal and mortality-reducing effect of lithium prophylaxis: consequences for guidelines in clinical psychiatry Can J Psychiatry 2003;48:433
Wskaźniki śmiertelności u osób z chorobami afektywnymi sa 2-3 krotnie wyższe niż w populacji ogólnej. Główne tego przyczyny to zgony samobójcze (30-70 razy częstsze niż w populacji ogólnej) oraz większa śmiertelność sercowo-naczyniowa. Analiza 21 badań z udziałem ponad 6000 pacjentów wykazała, że 30% zgonów wystąpiło w wyniku próby samobójczej (niższe wskaźniki notuje się przy uwzględnianiu lżejszych postaci depresji). Istnieją dowody na to, że profilaktyczne stosowanie litu zmniejsza ryzyko samobójstwa, niezależnie od jego działania zapobiegającego nawrotom depresji. Efektu tego nie udowodniono w przypadku stosowania typowego leczenia antydepresantami, ani przy wykorzystaniu normotymicznych właściwości leków przeciwpadaczkowych.

Z cytowanych doniesień wynika, że właściwe leczenie litem może zapobiec ok. 20% przypadków samobójstw pacjentów z depresją. Do oceny wpływu litu na zmniejszenie samobójstw używa się metod statystycznych, określając różnice między oczekiwaną a realnie zanotowaną liczbą samobójstw. Oceniana na tej podstawie, w szeroko cytowanym przez autorów badaniu Międzynarodowej Grupy dla Badań Pacjentów Leczonych Litem (IGSLI), liczba samobójstw zmniejszyła się 2- 3-krotnie.

Autorzy przyznają, że istnieją doniesienia negujące tak istotne znaczenie litu w profilaktyce samobójstw, ale wynikać to może częściowo z odmiennej metodologii badań i sposobu oszacowania stopnia zagrożenia próbą samobójczą. Niektórzy badacze twierdzą, że wpływ litu wynika z jego roli w zapobieganiu nawrotom depresji, ale autorzy są zwolennikami poglądów przypisujących litowi specyficzne właściwości antysuicydalne, związane z agonistycznym działaniem wobec serotoniny i redukowaniem poziomu agresji.

Opracowane na podstawie: Canadian Journal of Psychiatry / 2003-08-24