Aktywność zmniejsza ryzyko demencji

Joe Verghese i wsp – Leisure activities and the risk of dementia in the elderly N Engl J Med 2003;348:2508
Demencja stanowi istotny problem zdrowotny na całym świecie. Jej częstość zwiększa się wraz z wiekiem, co jest znaczącym zagrożeniem dla starzejących się populacji krajów rozwiniętych. Trwają badania nad metodami zapobiegania demencji.

Wyniki badań obserwacyjnych wskazują, że występuje ona rzadziej u tych osób w starszym wieku, które we wcześniejszych latach aktywnie spędzały wolny czas. Może to oznaczać, że aktywność w czasie wolnym ma znaczenie w profilaktyce demencji. Nie można jednak wykluczyć, że mniejsza aktywność jest następstwem, a nie przyczyną demencji i odzwierciedla przedkliniczną fazę choroby.

Nowe światło na to zagadnienie rzucają wyniki dobrze zaprojektowanej, prospektywnej obserwacji autorstwa Verghese i wsp. W grupie 469 osób w wieku powyżej 75 lat, bez objawów demencji, oceniano zależność pomiędzy punktacją w skali aktywności fizycznej i poznawczej przy włączeniu do próby, a ryzykiem demencji w kolejnych latach. Średni okres obserwacji wyniósł 5.1 lat.

W tym czasie stwierdzono 124 przypadki demencji. Większość z nich (61) była związana z chorobą Alzheimera. Czytanie, udział w grach planszowych, gra na instrumentach muzycznych i taniec, wiązały się z mniejszym prawdopodobieństwem demencji. Jednopunktowy wzrost w skali aktywności poznawczej powodował znamienne obniżenie ryzyka demencji (współczynnik ryzyka 0.93). Wyjściowa aktywność poznawcza była odwrotnie proporcjonalna do stopnia pogorszenia pamięci w okresie obserwacji. Wyniki analizy były analogiczne w przypadku demencji w chorobie Alzheimera i demencji naczyniowej.

Wydaje się, że większa aktywność w czasie wolnym, zwłaszcza o charakterze poznawczym, chroni przed demencją. Ten wniosek wymaga potwierdzenia w badaniach kontrolowanych.

Opracowane na podstawie: NEJM / 2003-06-19