Na ile modyfikacja stylu życia pozwala skutecznie obniżyć ciśnienie-badanie PREMIER

Pickering TG – Lifestyle modification and blood pressure control: Is the Glass Half Full or Half Empty? JAMA 2003;289:2131
Artykuł stanowi komentarz TG Pickeringa do opublikowanych w tym samym wydaniu JAMA wyników badania PREMIER (dieta DASH w połączeniu z innymi „uznanymi” niefarmakologicznymi sposobami obniżania wartości ciśnienia tętniczego [RR], takimi jak: redukcja masy ciała, wysiłek fizyczny, ograniczenie sodu i alkoholu w diecie, u osób z I stopniem nadciśnienia wg JNC-VI oraz ciśnieniem wysokim prawidłowym).

Badanie PREMIER stanowi kontynuację prób DASH, DASH Sodium oraz DEW-IT, w których udowodniono, że interwencje niefarmakologiczne pozwalają skutecznie obniżyć ciśnienie tętnicze o 5-10 mm Hg, a więc w stopniu zbliżonym do uzyskiwanego pod wpływem niektórych leków.

Jak zauważa Pickering, w PREMIER redukcja ciśnienia była wyraźnie mniejsza i sięgała maksymalnie około 4 mm Hg, przy czym dołączenie diety DASH do „uznanych” interwencji miało jedynie bardzo niewielki dodatkowy efekt hypotensyjny (w granicach 1 mm Hg).

Autor próbuje wyjaśnić, dlaczego stopień redukcji RR pod wpływem stosowanych jednocześnie kilku interwencji nie stanowił prostej sumy redukcji RR możliwych do uzyskania przy pomocy każdej z interwencji z osobna. Jak zauważył, uczestnicy badania PREMIER sami przygotowywali posiłki składające się na dietę DASH, a nie byli zaopatrywani w gotowe zestawy produktów żywnościowych, tak jak w poprzednich 3 badaniach. Możliwe również, że większość badanych nie była zdolna do jednoczesnej modyfikacji wszystkich zalecanych elementów stylu życia. Należy także wziąć pod uwagę możliwość istnienia mechanizmu obniżającego wartości ciśnienia tętniczego, wspólnego dla różnych rodzajów interwencji, co wyklucza efekt addycyjny.

Zdaniem Pickeringa, osiągnięcie zamierzonego efektu terapeutycznego przy pomocy diety DASH i kompleksowej ingerencji w styl życia chorych wymaga wielokrotnych wizyt i porad, co w praktyce jest trudno wykonalne. Pogląd, że leczenie niefarmakologiczne może być równie skuteczne , a jednocześnie tańsze i nieobciążone skutkami ubocznymi leków, w świetle badania PREMIER nie znajduje potwierdzenia. W trakcie konsultacji chorzy powinni jednak oczywiście uzyskać ogólne zalecenia modyfikacji stylu życia zgodnie z wytycznymi JNC.

Opracowane na podstawie: JAMA / 2003-04-30