Objawy uboczne farmakoterapii w praktyce ambulatoryjnej

Tejal K. Gandhi i wsp – Adverse drug events in ambulatory care N Engl J Med 2003;348:1556
Wiadomo, że przyczyną aż 5% hospitalizacji w USA są powikłania wynikające z objawów ubocznych farmakoterapii. U kolejnych 5%-10% chorych stwierdza się skutki uboczne działania leków stosowanych w trakcie hospitalizacji. Istnieje natomiast ograniczona znajomość występowania objawów ubocznych farmakoterapii w poradniach internistycznych pierwszego kontaktu.

W celu określenia częstości i rodzaju objawów ubocznych farmakoterapii przeprowadzono prospektywną obserwację ponad 660 chorych leczonych w 4 wybranych przychodniach internistycznych w Bostonie. W okresie 3-miesięcznej obserwacji po wizycie lekarskiej i po przepisaniu nowych leków u 25% chorych stwierdzono objawy uboczne farmakoterapii. Nie stwierdzono powikłań zagrażających życiu lub śmiertelnych, ale blisko 20% objawów ubocznych oceniono jako poważne.

Jednej piatej objawów ubocznych można było całkowicie uniknąć a w kolejnych 28% ich skutki znacznie ograniczyć przy odpowiednim wywiadzie i rozpoznaniu już podczas pierwszej wizyty (do czego nie doszło z uwagi na brak odpowiedniego działania lekarza lub niezgłoszenia objawów przez pacjenta). 16% powikłań po farmakoterapii wiązało się z dodatkową interwencją pogotowia lub hospitalizacją.

Zdaniem autorów przedstawione dane uzasadniają konieczność poprawy komunikacji w relacjach lekarz-pacjent w zakresie działań niepożądanych i powikłań leczenia.

Opracowane na podstawie: NEJM / 2003-04-17