ACE inhibitory w zapobieganiu incydentom sercowym i mózgowym-komentarz redakcyjny do badania PROGRESS

S. MacMahon and J. Chalmers – Blood pressure lowering and ACE inhibition for the avoidance of cardiac and cerebral events Eur Heart J 2003;24:391
Artykuł stanowi komentarz do badania PROGRESS jego dwóch głównych koordynatorów: MacMahon’a i Chalmers’a. Autorzy zwracają uwagę, iż dotychczas dobrze udokumentowano fakt, że wysokość ciśnienia tętniczego determinuje ryzyko udarów i zawałów serca. Dotyczy to nie tylko pacjentów z nadciśnieniem, lecz również osoby z wartościami ciśnienia w granicach normy.

Liczne badania wykazały, że leczenie nadciśnienia zmniejsza ryzyko udaru i zawału, znacznie mniej wiadomo natomiast o efektach stosowania leków hipotensyjnych u osób wysokiego ryzyka, ale bez nadciśnienia. Zagadnienie to przypomina podobny problem sprzed dekady, dotyczący stosowania statyn u osób z wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym, lecz bez hipercholesterolemii.

W ostatnich latach zakończono dwie próby kliniczne, które wykazały istotne korzyści stosowania leczenia opartego na ACE inhibitorze u chorych zagrożonych incydentami wieńcowymi lub udarami – HOPE i PROGRESS. W obu badaniach zmniejszenie ryzyka dotyczyło chorych nie tylko z nadciśnieniem, ale i bez nadciśnienia.

Badanie HOPE objęło chorych z objawami miażdżycy wieńcowej i/lub obwodowej lub też z cukrzycą w wywiadzie, badaniu PROGRESS poddano chorych z przebytym epizodem mózgowym. W obu próbach zaobserwowano podobne zmniejszenie względnego ryzyka poszczególnych punktów końcowych o 20-30%. Bezwzględne korzyści terapii są wysokie w świetle przyjętych standardów: w HOPE leczenie 100 chorych przez 4 lata pozwoliło uniknąć 4 incydentów sercowych i mózgowych (zgon, zawał, udar), w PROGRESS leczenie 100 chorych przez podobny okres czasu pozwoliło zapobiec 8 incydentom. W tym drugim badaniu w grupie leczonej aktywnie odnotowano tylko o 2% więcej przypadków przerwania leczenia z powodu działań ubocznych niż w grupie placebo.

Zdaniem autorów, udokumentowana skuteczność i bezpieczeństwo opisanego leczenia wskazują, iż terapia oparta na ACE inhibitorze powinna być rozważana u wszystkich chorych z objawami miażdżycy. Pozwoli to na uniknięcie w skali globalnej milionów poważnych incydentów sercowo-naczyniowych rocznie. Autorzy podkreślają, iż omawiane wyniki potwierdzają istnienie trzeciego rodzaju interwencji o udowodnionej skuteczności (obok leczenia przeciwpłytkowego i statyn) w zapobieganiu incydentom sercowym i naczyniowym u osób wysokiego ryzyka. Stosowanie łącznie wspomnianych metod powinno prowadzić do redukcji ryzyka o ponad 50%.

Opracowane na podstawie: European Heart Journal / 2003-03-01