Rozmieszczenie tkanki tłuszczowej a metabolizm węglowodanów u osób starszych

B.H. Goodpaster i wsp – Association between regional adipose tissue distribution and both type 2 diabetes and impaired glucose tolerance in elderly men and women Diabetes Care 3003;26:372
Cukrzyca typu 2 jest najczęstsza u osób > 65 roku życia, natomiast otyłość występuje w tym wieku rzadziej niż u osób młodszych (14% vs 24% u pięćdziesięciolatków. Wydaje się, iż rozmieszczenie tkanki tłuszczowej w większym stopniu niż jej całkowita ilość może determinować występowanie cukrzycy w starszym wieku.

Na podstawie wielu badań wykazano, że metabolizm tkanki tłuszczowej przebiega odmiennie w zależności od jej umiejscowienia w organizmie. Szczególnie wysoka lipolityczna aktywność wewnątrzbrzusznej tkanki tłuszczowej zwiększa insulinooporność i sprzyja rozwojowi cukrzycy typu 2.

Autorzy pracy badali znaczenie rozmieszczenia tkanki tłuszczowej dla zaburzeń metabolizmu glukozy w grupie 2964 kobiet i mężczyzn w podeszłym wieku (średnia wieku 73 lata). Całkowitą zawartość tkanki tłuszczowej oceniono na podstawie absorpcjometrii podwójnej wiązki promieni X, a zawartość tkanki tłuszczowej w obrębie uda i jamy brzusznej za pomocą tomografii komputerowej.

Zaobserwowano, że istotny odsetek starszych osób z cukrzycą typu 2 i upośledzoną tolerancją glukozy (IGT) charakteryzuje prawidłowa masa ciała. W wykonanych pomiarach wykazano, że ujawnieniu się zaburzeń metabolizmu glukozy sprzyjają zwiększona zawartość tkanki tłuszczowej w obrębie mięśni i powięzi uda oraz zwiększona ilość trzewnej tkanki tłuszczowej. Wykorzystując stężenie insuliny na czczo jako miernik insulinooporności, oceniono jego korelacje z poszczególnymi obszarami tkanki tłuszczowej.

Stwierdzono, że większa zawartość tkanki tłuszczowej śródmięśniowej i trzewnej koreluje dodatnio ze stężeniami insuliny u osób z prawidłowym wskaźnikiem masy ciała. Osoby w wieku podeszłym cechuje zwiększone ryzyko cukrzycy typu 2 i IGT, jeżeli nadmiar tkanki tłuszczowej rozmieszczony jest śródmięśniowo lub śródbrzusznie. Całkowita ilość tkanki tłuszczowej może nie korelować tak silnie z ryzykiem cukrzycy w starszym wieku jak i chorych młodszych.

Opracowane na podstawie: Diabetes Care / 2003-02-11