Zapobieganie chorobie wieńcowej u kobiet-komentarz redakcyjny

Andrew P. Miller i Suzanne Oparil – Secondary prevention of coronary heart disease in women. A call to action Ann Intern Med 2003;138:150
Badania obserwacyjne, badania prowadzone in vitro i doświadczenia na zwierzętach pozwalały przypuszczać, że hormonalna terapia zastępcza (HRT) pozwoli chronić kobiety przez powikłaniami wieńcowymi. Wyniki prób kontrolowanych nie potwierdziły jednak tych oczekiwań. Mimo, iż badania te miały swoje ograniczenia (stosowanie tylko jednego rodzaju preparatu hormonalnego, udział starszych kobiet przez wiele lat po menopauzie a przed włączeniem do badania nie stosujących terapii zastępczej), na obecnym etapie nie ma wskazań do zalecania hormonów w prewencji i leczeniu choroby wieńcowej.

Populacja kobiet w średnim i starszym wieku pozbawiona jest kontynuacji naturalnej ochrony, którą miały przed menopauzą. Tymczasem choroba wieńcowa stanowi podstawową przyczynę zgonów starszych kobiet. Śmiertelność w zawale serca jest wyższa u kobiet niż u mężczyzn, rzadziej otrzymują one również odpowiednie leczenie. W pochodzącej z materiału zebranego w badaniu HERS, pracy oryginalnej Vittinghoffa i wsp., zwrócono uwagę na alarmujące niedostatki prewencji wtórnej u kobiet.
Pomimo wyraźnych wskazań, bardzo niewiele uczestniczek HERS otrzymywało beta-blokery (33% wyjściowo, 28% na zakończenie badania) lub inhibitory enzymu konwertującego angiotensynę (18% i 28%). Leki obniżające poziom lipidów otrzymywało odpowiednio 53% i 66% kobiet, aspirynę – 82% i 79%. Paradoksalnie, kobiety z licznymi czynnikami ryzyka, a więc mogące odnieść większe korzyści z leczenia, rzadziej niż kobiety bez czynników ryzyka, otrzymywały aspirynę (76% vs 85%) lub leczenie hypolipemizujące (59% vs 72%).

Zdaniem autorów komentarza, mimo, że badanie HERS nie potwierdziło ochronnego działania HRT, to wykazało jaskrawą rozbieżność pomiędzy bieżącym stanem wiedzy a sposobem leczenia zagrożonych kobiet.

Opracowane na podstawie: Annals of Internal Medicine / 2003-01-21