Zapobieganie upadkom u osób starszych

Mary E. Tinetti – Preventing falls in elderly persons New Engl J Med 2003;348:42
W dziale „Clinical Practice” NEJM zamieszczono artykuł poświęcony ryzyku upadków. Każdego roku u co najmniej jednej trzeciej osób po 65. r.ż. dochodzi do upadku. Jeden na dziesięć upadków prowadzi do ciężkiego urazu (złamanie kości udowej, inne złamania, uraz głowy, krwiak podtwardówkowy).

Algorytm postępowania w zapobieganiu upadkom u osób po 75. r.ż., które są najbardziej zagrożone, obejmuje coroczny wnikliwy wywiad, ocenę sprawności poruszania się oraz eliminację czynników ryzyka nasilających zaburzenia równowagi i chodu, takich jak przyjmowane leki (trójcykliczne leki przeciwdepresyjne, neuroleptyki, benzodwuazepiny, leki antyarytmiczne klasy IA), pogorszenie widzenia, ortostatyczne spadki ciśnienia tętniczego, choroby ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego, choroby układu krążenia i układu ruchu.

Przyczyną upadku może być jednocześnie wiele czynników. Zmniejszenie częstości upadków aż o 39% można uzyskać przez odstawienie (jeśli to możliwe) leków psychotropowych. Systematyczne ćwiczenia fizyczne poprawiające siłę mięśniową i zdolność utrzymania równowagi, redukują to ryzyko o 14-27%, zaś wprowadzenie zabezpieczeń w miejscu zamieszkania i usunięcie istniejących zagrożeń – o 19%. Należy podejmować działania terapeutyczne redukujące ryzyko upadku z powodu chorób (leczenie okulistyczne, neurologiczne, internistyczne, rehabilitacja narządu ruchu, redukcja ilości stosowanych leków do nie więcej niż czterech preparatów, odpowiednie nawodnienie). Chorzy i ich rodziny powinni być edukowani w zakresie czynników ryzyka upadków i potencjalnych możliwości ich eliminacji.

Opracowane na podstawie: NEJM / 2003-01-02