Zaburzenia czynnościowe przewodu pokarmowego jako problem psychologiczny

Elspeth Guthrie i David Thompson – Abdominal pain and functional gastrointestinal disorders BMJ 2002;325:701
Niemal połowa angielskich pacjentów zgłaszających się do lekarza rodzinnego z powodu dolegliwości żołądkowo-jelitowych cierpi na zaburzenia czynnościowe przewodu pokarmowego. W ich patogenezie odgrywają rolę zarówno czynniki fizjologiczne (nadwrażliwość trzewna, nieprawidłowa czynność skurczowa) jak i psychologiczne, przy czym procentowy udział tych czynników wykazuje indywidualne różnice.

Podstawą terapii zaburzeń czynnościowych jest leczenie objawowe, uzależnione od rodzaju dominujących dolegliwości (biegunka, zaparcie, ból brzucha). W wielu przypadkach konieczna jest wspomagająca interwencja psychologa. Celem tej fazy leczenia jest wyjaśnienie pacjentowi natury choroby i przekonanie, że nie zagraża ona jego życiu.

Do rodzajów terapii psychologicznej stosowanej wobec osób z zaburzeniami czynnościowymi jelit zalicza się terapię poznawczą, terapie behawioralne i interpersonalne oraz hipnozę. Skuteczność leków przeciwdepresyjnych jest niejednoznaczna. Indywidualne spotkania z psychologiem odbywają się zwykle co tydzień przez 2 do 4 miesięcy.

Dane z piśmiennictwa dotyczące efektywności leczenia psychologicznego są zmienne. W opinii części autorów, ten rodzaj terapii jest najskuteczniejszy u pacjentów z przewlekłymi i opornymi na leczenie dolegliwościami. W przekonaniu innych, odpowiednio wczesna opieka psychologiczna może łagodzić przebieg choroby. Problemem o kluczowym znaczeniu jest niedobór psychologów klinicznych. Kierowanie pacjentów z zaburzeniami czynnościowymi do psychologa lub psychiatry nie mającego doświadczenia w leczeniu tej grupy chorych, nie rokuje powodzenia.

Opracowane na podstawie: BMJ / 2002-09-28