Empatia w relacji pacjent-lekarz

M. Hojat i wsp – Physician empathy: definition, components, measurement, and relationship to gender and specialty Am J Psychiatry 2002;159:1563
Empatia jest przedmiotem niewielu badań, choć wydaje się bardzo istotnym elementem relacji pacjent-lekarz. Autorzy wskazują na różnice pomiędzy empatią a współczuciem, ponieważ oba pojęcia bywają, ich zdaniem niesłusznie, stosowane zamiennie.

Empatia polega za zrozumieniu wewnętrznego doświadczenia drugiej osoby, jest umiejętnością spojrzenia na świat z perspektywy drugiego człowieka, natomiast współczucie zakłada zaangażowanie emocjonalne. W przeciwieństwie do współczucia, nadmiar empatii nie zakłóca leczenia, ale zawsze korzystnie wpływa na jego przebieg.

W omawianym badaniu zastosowano kwestionariusz pozwalający ocenić empatię lekarzy (Jefferson Scale of Physician Empathy), wypełniło go 704 lekarzy praktykujących w regionie Filadelfii.

Kobiety uzyskiwały większą liczbę punktów niż mężczyźni, ale różnica nie osiągnęła znamienności statystycznej (p=0.08). Wiek lekarzy nie korelował z wynikami ankiety.

Analiza wyników przedstawicieli różnych specjalności wykazała, że najwięcej punktów uzyskali psychiatrzy, lekarze pierwszego kontaktu, pediatrzy, lekarze rodzinni. Istotnie gorsze wyniki testu oceniającego empatię stwierdzono u anestezjologów, radiologów, ortopedów, neuro- i kardiochirurgów.

Zdaniem autorów, rezultaty badania mogą mieć znaczenie w planowaniu kariery i wyborze specjalizacji po studiach medycznych. Potrzebne są dalsze badania nad możliwością rozwijania takich cech osobowości jak empatia w procesie kształcenia lekarzy.

Opracowane na podstawie: American Journal of Psychiatry / 2002-09-25