Zaburzenia funkcji układu nagrody w depresji

Lescia K. Tremblay i wsp – Probing brain reward system function in major depressive disorder Arch Gen Psychiatry 2002;59:409
Jeden z podstawowych objawów zespołu depresyjnego – utrata motywacji i zdolności do przeżywania przyjemności, wiązany jest z zaburzeniami neurotransmisji w mezokortykolimbicznych szlakach dopaminergicznych, wchodzących w skład tak zwanego „układu nagrody”.

Substancje stymulujące przekaźnictwo dopaminergiczne w tym układzie, jak: nikotyna, kokaina, czy pochodne amfetaminy, wywołują stany pobudzenia, zadowolenia, euforii, tak też można tłumaczyć ich potencjał uzależniający.

Autorzy pracy podjęli próbę oceny czynnościowej układu nagrody, badając odpowiedź na podanie dextroamfetaminy. Wiarygodność tego modelu potwierdzają wcześniejsze badania wskazujące na ścisły związek intensywności efektów behawioralnych po zażyciu dextroamfetaminy, szczególnie euforii z poziomem wysycenia receptorów D2. Do badania włączono 40 pacjentów z rozpoznaniem dużej depresji według DSM-IV, z których 22 otrzymało doustnie 30 mg dextroamfetaminy a 18 placebo. Grupa kontrolna liczyła 36 osób. Efekty behawioralne oceniano przy pomocy skal psychometrycznych.

Zauważono istotną zależność pomiędzy ciężkością objawów depresji mierzonych skalą Hamiltona (HAM-D) a reakcją behawioralną wywołaną dextroamfetaminą. Pacjenci z objawami depresji o dużym nasileniu (przyjęto wynik HAM-D > 23) odczuwali znacząco silniej pozytywny efekt po podaniu leku w stosunku do grupy kontrolnej, czego nie zaobserwowano wśród pacjentów o umiarkowanym natężeniu objawów depresyjnych.

Podwyższenie reaktywności dopaminergicznego układu nagrody u osób chorych na depresję może świadczyć o jego niewydolności leżącej u podłoża choroby.

Opracowane na podstawie: Archives of General Psychiatry / 2002-05-06