Perspektywy antybiotykoterapii w zakażeniach dróg oddechowych

Paul Little – Where next with antibiotics and respiratory tract infections? J Fam Pract 2002;51:337
Artykuł Little jest komentarzem do trzech prac oryginalnych, opublikowanych w kwietniowym wydaniu The Journal of Family Practice, oceniających negatywnie skuteczność antybiotyków w infekcjach dróg oddechowych. Autor komentarza przytacza także inne wyniki przeglądów badań wskazujących na słabą skuteczność antybiotykoterapii w: zapaleniu zatok, ucha środkowego i oskrzeli. Zwraca uwagę na częste działania niepożądane antybiotyków oraz coraz częstsze zjawisko oporności bakteryjnej.

Nierzadko antybiotyki przepisywane są na wyraźne życzenie pacjenta lub jego rodziny. Uleganie tej presji lub błędna interpretacja oczekiwań ze strony pacjenta powodują, że w trakcie każdej kolejnej wizyty nacisk na lekarza jest coraz większy.

Jaka jest alternatywa dla antybiotykoterapii? Osoby bez objawów ogólnych powinny być leczone objawowo i szczegółowo informowane o naturalnym przebieg choroby, w tym o braku wpływu antybiotyków na czas jej trwania. W przypadku osób nalegających na antybiotykoterapię można zastosować leczenie odroczone, to jest zaproponować choremu ponowną konsultację połączoną z przepisaniem antybiotyku w razie pogorszenia samopoczucia lub wypisać receptę na antybiotyk w trakcie pierwszej wizyty, zalecając jej zrealizowanie dopiero w przypadku zaostrzenia choroby. Z kolei, niezwłoczną antybiotykoterapię należy rozważać u osób z objawami ogólnymi.

Logiczne ale niepraktyczne jest zastosowanie antybiotyków u chorych z udowodnioną infekcją bakteryjną, ponieważ oczekiwanie na wynik badania mikrobiologicznego opóźnia leczenie o kilka dni. Tzw. szybkie testy dostępne są tylko do diagnostyki zapalenia gardła i grypy, istnieją ponadto zastrzeżenia co do ich wiarygodności. Dotychczasowe próby opracowania klasyfikacji klinicznych pozwalających na rozpoznanie infekcji bakteryjnych (np. „Strep Score” dla zapalenia gardła) autor uznaje za obiecujące, lecz muszą być one jeszcze znacznie udoskonalone.

Wyzwaniem dla lekarzy jest opracowanie, opartego na randomizowanych badaniach, celowanego postępowania, w tym antybiotykoterapii, w zapaleniach górnych dróg oddechowych. Do tego czasu, u chorych bez objawów ogólnych, autor zaleca leczenie objawowe i ewentualnie odroczone przepisywanie antybiotyków.

Opracowane na podstawie: The Journal of Family Practice / 2002-04-03

 

Dodaj komentarz