Diabetologia, październik 2013

​W październiku na szczególną uwagę zasługują następujące doniesienia:

1. Chakkera H.A., Chang Y-H., Ayub A. i wsp. : ”Validation of a pretransplant risk score for new-onset diabetes after kidney transplantation”, Diabetes Care, 2013, 36, 2881-2886.

2. Wing R.R., Bond D.S., Gendrano I.N. i wsp.: „Effect of intensive lifestyle intervention on sexual dysfunction in women with type 2 diabetes”, Diabetes Care, 2013, 36, 2937-2944.

3. Lega I.C., Austin P.C., Gruner A. i wsp.: „Association between metformin therapy and mortality after breast cancer”, Diabetes Care 2013, 36, 3018-3026.

4. Colmers I.N., Majumdar S.R., Yasui Y. i wsp.: “Detection bias and overestimation of bladder cancer risk in type 2 diabetes”, Diabetes Care, 2013, 36, 3070-3075.

5. Boertien W.E., Riphagen J., Drion I., Alkhalf A., Bakker S.J.L., Groenier K.H., Struck J., de Jong P.E., Bilo H.J.G., Kleefstra N., Gansevoort R.T.: “Copeptin, a surrogate marker for arginine vasopressin, is associated with declining glomerular filtration in patients withdiabetes mellitus (ZODIAC-33)”, Diabetologia, 2013, 56, 8, 1680-1688.

6. Turek S.J., Hastings S.M., Sun J.K. i wsp.: “Sexual dysfunction as a marker of cardiovascular disease in males with 50 or more years of type 1 diabetes”, Diabetes Care, 2013, 36, 3222-3226.

7. Zhao W., Katzmarzyk P.T., Horswell R. i wsp.: „Aggressive bloood pressure control increases coronary heart disease risk among diabetic patients”, Diabetes Care, 2013, 36,3287-3296.

8. Bernard K., Peveler R.C., Holt R.I.G.: “Antidepressant medication as a risk factor for type 2 diabetes and impaired glucose regulation”, Diabetes Care, 2013, 36, 3337-3345.

​Ad.1. Cukrzyca u chorych po transplantacji nerki rozwija się u 20-30% chorych. Niestety pojawienie się cukrzycy po transplantacji nerki ujemnie wpływa na jakość życia chorego. Jeśli tylko uda się opóźnić rozwój choroby jakość życia chorych ulegnie istotnej poprawie. Ryzyko rozwoju cukrzycy w tej grupie chorych jest jednak 5 – 6 –krotnie większe aniżeli u innych osób. Wydaje się, że czynniki sprzyjające rozwojowi cukrzycy po transplantacji nerki istnieją już wcześniej. Ponadto, leki immunosupresyjne stosowane po transplantacji oraz inne leki jak: blokery kalcyneuryny, czy blokery mTOR oraz glikokortykoidy istotnie zwiększają to ryzyko.

​Autorzy Chakkera H.A., Chang Y-H., Ayub A. i wsp. w pracy pt.: ”Validation of a pretransplant risk score for new-onset diabetes after kidney transplantation” opublikowanej w Diabetes Care, 2013, 36, 2881-2886 za cel postawili sobie znalezienie odpowiedzi na pytanie, u których chorych po transplantacji nerki zachodzi większe ryzyko rozwoju cukrzycy.

​Autorzy opracowali ankietę potransplantacyjną, w którym pod uwagę brali: wiek, stosowanie sterydów, BMI, glikemię na czczo, stężenie triglicerydów na czczo oraz cukrzycę w wywiadzie rodzinnym. Badanie takie przeprowadzono u 474 chorych po transplantacji nerki.

​Na tej podstawie autorzy wykazali, iż u chorych z występującymi w/w czynnikami ryzyka cukrzycy ryzyko rozwoju jest kilkukrotnie większe.

​Ad. 2. Zaburzenia czynności seksualnych występują u kobiet wraz z występowaniem schorzeń nowotworowych, chorób serca i w cukrzycy. Szczególnie u chorych na cukrzycę typu 1 i 2 stwierdzono spadek pożądania, brak orgazmu oraz bóle w czasie stosunku płciowego. U kobiet chorych na cukrzycę typu 1 wykazano zmniejszenie zwilżenia pochwy oraz spadek pożądania u > 50% chorych. U kobiet chorych na cukrzycę typu 2 stwierdzono natomiast podobne zmiany, jak również obecność zmian depresyjnych. Wykazano również, że otyłości towarzyszy spadek pożądania.

​Autorzy Wing R.R., Bond D.S., Gendrano I.N. i wsp. w pracy pt.: „Effect of intensive lifestyle intervention on sexual dysfunction in women with type 2 diabetes” (Diabetes Care, 2013, 36, 2937-2944) analizowali w jaki sposób zmiany stylu życia wpływają na aktywność seksualną kobiet.

​Do badania włączono dane z badania AHEAD, w którym udział wzięło 375 kobiet.

​Autorzy wykazali, że wyjściowo 80% z badanych kobiet było otyłych. Po roku czasu, po utracie 7,6 kg masy ciała aż 84% badanych wróciło do aktywności seksualnej.

​Autorzy wnioskują zatem, że aktywność fizyczna u kobiet chorych na cukrzycę typu 2 wywiera bardzo dobry wpływ na aktywność seksualną.

​Ad. 3. Występowaniu cukrzycy towarzyszy ryzyko rozwoju nowotworów w 40% przypadków.  Metformina jest lekiem stosowanym w leczeniu cukrzycy, przy stosowaniu którego, jak dowodzą badania, maleje ryzyko rozwoju nowotworów, w tym nowotworu piersi. Ryzyko to ulega zmniejszeniu o 20-30%.

​Autorzy Lega I.C., Austin P.C., Gruner A. i wsp. w doniesieniu: „Association between metformin therapy and mortality after breast cancer” (Diabetes Care 2013, 36, 3018-3026) badali, czy stosowanie metforminy wpływa na przeżywalność kobiet chorych na raka piersi. Autorzy badaniem objęli uczestników Ontario Heath Care Diabetes korzystając z analizy Coxa.

​Zidentyfikowano 2361 chorych z rakiem piersi w wieku 77,4 lata. Wśród tych chorych stwierdzono 1101 zgonów, z czego zgony zależne od raka piersi stanowiły 386 przypadków. Nie wykazano zależności pomiędzy dawką i czasem stosowania metforminy a śmiertelnością ogólną (OR=0,97) i śmiertelnością z powodu raka piersi (OR=0,91).

​Autorzy doszli do wniosku, że stosowanie metforminy nie wpływa na rokowanie chorych z rakiem piersi.

​Ad. 4. W przeprowadzonych dotychczas badaniach wykazano, że chorzy na cukrzycę typu 2 dotknięci są większym ryzykiem rozwoju raka, w tym raka piersi i raka jelita grubego, trzustki, endometrium i wątroby. Z kolei w przypadku raka pęcherza, wykazano jednoznacznie, że jest ono o 37-43% większe w tej grupie chorych.

​Autorzy Colmers I.N., Majumdar S.R., Yasui Y. i wsp. w pracy “Detection bias and overestimation of bladder cancer risk in type 2 diabetes”, która ukazała się w  Diabetes Care, 2013, 36, 3070-3075 badali, czy częstość wizyt u lekarza chorych na cukrzycę typu 2 wpływa istotnie na wzrost szansy wczesnego rozpoznania raka pęcherza.

​Autorzy badaniem objęli 185100 chorych w wieku 60,7 lat. U 1171 zdiagnozowano raka pęcherza moczowego. W pierwszym roku po rozpoznaniu cukrzycy raka pęcherza rozpoznano u 85,3 na 100.000 chorych z cukrzycą i u 66,1 osób bez cukrzycy.

​Autorzy wnioskują zatem, że u chorych na cukrzycę typu 2 szansa wykrycia raka pęcherza moczowego jest większa.

Ad. 5. Wazopresyna (AVP) jest znanym hormonem antydiuretycznym biorącym udział w regulacji wolemii. Hormon ten jest uwalniany z przysadki do krążenia przy wzroście osmolalności i przy obniżeniu wolemii. AVP powoduje wzmożoną reabsorpcję wody w cewkach po związaniu z receptorem AVP2. U chorych na cukrzycę poziom AVP jest wyższy niż u osób zdrowych. Poziom ten jest szczególnie wysoki u chorych na cukrzycę z mikroalbuminurią. Wykazano również, że u ludzi wzrost stężenia kopeptyny (surogat AVP) wiąże się ze wzrostem ryzyka rozwoju cukrzycy.

Autorzy Boertien W.E., Riphagen J., Drion I., Alkhalf A., Bakker S.J.L., Groenier K.H., Struck J., de Jong P.E., Bilo H.J.G., Kleefstra N., Gansevoort R.T. w pracy: “Copeptin, a surrogate marker for arginine vasopressin, is associated with declining glomerular filtration in patients with diabetes mellitus (ZODIAC-33)” (Diabetologia, 2013, 56, 8, 1680-1688) badali potencjalne znaczenie AVP w naturalnym przebiegu pogorszenia się czynności nerek u chorych na cukrzycę. Badaniem objęto 1328 osób. Wykluczono z niego 349 osób leczonych blokerami ACE. U badanych (979 osób) wydalanie albumin z moczem wynosiło 1,8 mg/mmol kreatyniny, eGFR 67ml/min/1,73m2, zaś średnie stężenie kreatyniny 5,3 pmol/l/ Wyjściowe stężenie kopeptyny korelowało ze wzrostem wydalania albumin z moczem. Stężenie kopeptyny korelowało ze spadkiem eGFR.

Autorzy doszli do wniosku, że u chorych nie stosujących blokerów ACE wyższemu stężeniu kopeptyny towarzyszy wyższe wyjściowe wydalanie albumin z moczem i niższe eGFR. Wyższemu stężeniu kopeptyny z kolei towarzyszy większe obniżenie eGFR. Zależność ta jest niezależna od innych zmian. Stąd można przypuszczać, iż kopeptyna może być predyktorem pogorszenia czynności nerek u chorych na cukrzycę.

​Ad. 6. Wykazano, że u chorych na cukrzycę typu 1 trwającą powyżej 50 lat ryzyko rozwoju powikłań mikro- i makronaczyniowych jest wyższe. Powikłania sercowo-naczyniowe są główną przyczyną zgonów u chorych z cukrzycą typu 1. W badaniach dotychczas przeprowadzonych  dowiedziono, że cukrzyca typu 1 zwiększa ryzyko zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych o 40%. Wśród czynników ryzyka rozwoju powikłań sercowo-naczyniowych u chorych na cukrzycę typu 1 wymienić należy: wzrost BMI, złą kontrole glikemii, nadciśnienie tętnicze, insulinooporność oraz palenie papierosów.

​Autorzy Turek S.J., Hastings S.M., Sun J.K. i wsp. w artykule: “Sexual dysfunction as a marker of cardiovascular disease in males with 50 or more years of type 1 diabetes”,(Diabetes Care, 2013, 36, 3222-3226) ocenili chorobowość sercowo-naczyniową u chorych na cukrzycę typu 1.

​Do badania włączono 301 mężczyzn z podwyższonym HbA1c, ze wzrostem BMI, ze wzrostem cholesterolu całkowitego i z niskim HDL-cholesterolem.

​Autorzy wykazali, że zaburzenia czynności seksualnych wiążą się z obecnością powikłań sercowo-naczyniowych. Uzyskane wyniki sugerują, że występowanie zaburzeń seksualnych u chorych na cukrzycę typu 1 poprzedza wystąpienie powikłań sercowo-naczyniowych.

​Ad. 7. Nadciśnienie tętnicze i cukrzyca to dwa bardzo ważne problemy społeczne w Polsce, gdyż wiele osób cierpi z ich powodu. Wykazano, że > 70% chorych w wieku > 40 lat chorych na cukrzycę cierpi również na nadciśnienie. W zaleceniach dla chorych na cukrzycę należy zatem uwzględnić dążenie do obniżenia ciśnienia do wartości < 130/<80 mmHg.

​Autorzy Zhao W., Katzmarzyk P.T., Horswell R. i wsp. w pracy pt.: „Aggressive blond pressure control increases coronary heart disease risk among diabetic patients” opublikowanej w Diabetes Care, 2013, 36, 3287-3296 badali, czy niższemu ciśnieniu tętniczemu u chorych na cukrzycę towarzyszy mniejsze ryzyko rozwoju powikłań sercowo-naczyniowych.

​Badaniem objęto 17536 Afroamerykanów i 12618 osób rasy kaukaskiej. Obserwowano ich przez 6 lat, podczas których stwierdzono 7260 incydentów sercowo-naczyniowych.

​Autorzy w grupie badanej wykazali zależność typu U pomiędzy ciśnieniem tętniczym, a ryzykiem rozwoju powikłań sercowo-naczyniowych. Wykazali także, że u chorych z ciśnieniem tętniczym < 120/<70 mmHg ryzyko wystąpienia powikłań sercowo-naczyniowych istotnie wzrasta.

​Ad. 8. Wykazano, że stosowanie leków antydepresyjnych istotnie wpływa na występowanie zaburzeń gospodarki węglowodanowej. Istnieje wiele leków antydepresyjnych, które istotnie pogarszają parametry gospodarki węglowodanowej, a wśród nich nortryptylina oraz inne trójcykliczne leki antydepresyjne.

​Autorzy Bernard K., Peveler R.C., Holt R.I.G. w doniesieniu: “Antidepressant medication as a risk factor for type 2 diabetes and impaired glucose regulation” (Diabetes Care, 2013, 36, 3337-3345) analizowali, jakie jest ryzyko rozwoju cukrzycy typu 2 po zastosowaniu antydepresantów.

​Autorzy przeprowadzili metaanalizę 33 badań, w których analizowano  zależność pomiędzy stosowaniem leków antydepresyjnych, a ryzykiem rozwoju cukrzycy.

​Na tej podstawie wysnuli wniosek, iż stosowanie leków antydepresyjnych może wpływać na wzrost ryzyka rozwoju cukrzycy typu 2.

prof. dr hab. n. med. Władysław Grzeszczak

Dodaj komentarz